Καθεδρικός Ναός Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης

Κυριακή, 23 Οκτωβρίου 2022

Πανοσιολογιώτατε,

Μουσικολογιώτατοι,

Αγαπητοί μου Αδελφοί,

Το κάθε θαύμα του Κυρίου, όπως και ολόκληρη η διδασκαλία Του, έχουν ως κύριο στόχο να αποκαλύψουν το μυστήριο του ερχομού της βασιλείας του Θεού στον κόσμο. Μιας βασιλείας, όπου δεν έχει θέση ο πόνος και η δυστυχία, οι θλίψεις κι οι αρρώστιες. Μιας βασιλείας, που είναι η κοινωνία της αγάπης του Θεού με τον άνθρωπο, γι’ αυτό και το κάθε θαύμα του Χριστού είναι ο αγωγός από τον οποίο διοχετεύεται η χάρη και η αγάπη του Θεού στους ανθρώπους.

Το σημερινό θαύμα στη χώρα των Γαδαρηνών έγινε η αιτία να γνωρίσουμε δύο αντίθετες στάσεις, ανάμεσα στο θεραπευμένο από τα δαιμόνια άνδρα και στους υπόλοιπους Γαδαρηνούς. Η μία θέση είναι θετική, από τον πρώην δαιμονισμένο κι η άλλη αρνητική, από τους κατοίκους της πόλης.

Ο πρώην δαιμονισμένος παρακαλεί το Χριστό, να μην τον αφήσει μοναχό, αλλά να του επιτρέψει να τον ακολουθήσει. Οι Γαδαρηνοί, αντίθετα, Τον παρακαλούν, να φύγει μακριά τους.

Ας δούμε, όμως, ποιά ήταν τα ελατήρια που δημιούργησαν τόσο αντίθετες στάσεις για το πρόσωπο του Κυρίου μας; Ο προ ολίγου δαιμονισμένος έχει καθίσει κοντά Του, «ἱματισμένος καί σωφρονῶν».

Το «πλῆθος» των δαιμονίων έχει εγκαταλείψει το δυστυχισμένο άνθρωπο, χάρη στη θαυμαστή παρέμβαση του Ιησού. Τα δαιμόνια εισήλθαν στους χοίρους, παρακαλώντας τη δίκαιη καταστροφή τους μέσα στη λίμνη. Άλλωστε, ήταν απαγορευμένο το εμπόριο των χοίρων από το Μωσαϊκό Νόμο.

Για πολλά χρόνια, ο γεμάτος δαιμόνια Γαδαρηνός είχε γίνει ο φόβος κι ο τρόμος. Τον είχαν αλυσοδέσει και περιπλανιόταν έξω από το χωριό, σε άθλια κατάσταση. Για το ταλαίπωρο συνάνθρωπό τους, έμαθαν οι Γαδαρηνοί από τους χοιροβοσκούς, ότι τον ευεργέτησε ο Χριστός, ότι του χάρισε την ειρήνη της ψυχής του, αλλά και ότι προκάλεσε τον πνιγμό των χοίρων.

Στο άκουσμα αυτό, οι Γαδαρηνοί αντέδρασαν αρνητικά. Συναντήθηκαν με το Χριστό, με διαθέσεις άγριες. Δεν πέρασε από το μυαλό τους το θαυμαστό γεγονός της θεραπείας ενός βασανισμένου από τα δαιμόνια συνανθρώπου τους. Δε χάρηκαν γιατί έγινε υγιής, αλλά αγανάκτησαν και ζήτησαν επιτακτικά από το Χριστό, να φύγει από την πόλη τους.

Μια ομάδα ανθρώπων, κυριευμένη από το παράνομο κέρδος, βιώνουν την παρουσία του Χριστού ως καταστροφική, ως ανατροπή ενός διαβρωτικού κατεστημένου και μιας θρησκευτικά διαστροφικής συνήθειας, της εκτροφής των χοίρων.

Τα κριτήριά τους είναι υλικά. Μένουν αδιάφοροι στην αμαρτωλότητά τους, στην παρανομία τους και το σπουδαιότερο, στη θεραπεία του συμπατριώτη τους. Δεν υποπτεύονται καν, ότι πάνω και πέρα από το παράνομο ή νόμιμο υλικό κέρδος, υπάρχει και προβάλλει το αιώνιο κέρδος της ψυχής, που είναι η σωτηρία της!

Πόσοι από τους σημερινούς «Γαδαρηνούς», δεν παραδέχονται ότι η συνεπής χριστιανική ζωή είναι ζημιογόνος και καταδικαστέα; Απουσιάζει  σ᾽ αυτούς το αξιολογικό κριτήριο για την ύπαρξή τους και τον κόσμο, γι’ αυτό, αντί να αγωνίζονται να κερδίσουν το Χριστό, επιδιώκουν να κερδίσουν τον κόσμο όλο, μια κατάκτηση με απροσδιόριστες, επώδυνες  κι επικίνδυνες διαστάσεις.

Άραγε, ο σύγχρονος άνθρωπος, με ποιά αξιολογικά κριτήρια απαντά στα προβλήματα της ζωής; «Ἐγεύθη» το Χριστό, έζησε την παρουσία Του και θέλει να παραμείνει κοντά Του «ἱματισμένος καί σωφρονῶν», ή μήπως Τον εξόρισε από τη ζωή του και δέχτηκε τη διαστροφή ως τρόπο ζωής, τη δε ζωή εν Χριστώ ως περιθωριακή συμπεριφορά των ολίγων και επικίνδυνων για την εποχή μας;

Θα μου επιτρέψετε, να καταθέσω κάποιες χαρακτηριστικές σκέψεις του Μάνου Χατζιδάκι: “Η πιθανή προέκταση του αξιώματος είναι, να συνηθίσουμε τη φρίκη, να μας τρομάζει η ομορφιά […] Η υποταγή ή ο εθισμός σε μια τέτοια συνύπαρξη, ή συνδιαλλαγή, δεν προκαλεί τον κίνδυνο της αφομοίωσης ή της λήθης, του πως πρέπει, του πως οφείλουμε να σκεφτόμαστε, να πράττουμε και να μιλάμε; Αναμφισβήτητα αρχίσαμε να το ανεχόμαστε. Όταν όμως το πρόσωπο του τέρατος πάψει να μας τρομάζει, τότε πρέπει να φοβόμαστε… γιατί αυτό σημαίνει ότι έχουμε αρχίσει να του μοιάζουμε.”

Οι κάτοικοι των Γαδαρηνών τρόμαζαν στη θέα του υγιούς πλέον πρώην δαιμονισμένου! Κάτι που δεν το έκαναν, όταν ο ίδιος ήταν υπό την επήρεια του δαίμονα.

Προσεύχομαι κι εύχομαι, η ψυχή μας να στολίζεται πάντοτε με την ομορφιά του θαύματος, της πίστης, των πνευματικών αγώνων και καταξιώσεων, της δημιουργίας και της κατά Θεόν προόδου. Αμήν!

Στα πλαίσια των εορτασμών της 100ετηρίδος από της ιδρύσεως της Ι. Αρχιεπισκοπής Αμερικής, η Θεολογική Σχολή του Τιμίου Σταυρού Βοστώνης διοργάνωσε διήμερο συνέδριο στις εγκαταστάσεις της, με θέμα “The Greek Orthodox Archdiocese of America at 100 Years”.

Προσκληθείς από τον Σεβ. Αρχιεπίσκοπο Αμερικής κ. Ελπιδοφόρο και την ως άνω σχολή, ο Σεβ. Μητροπολίτης Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπας συμμετείχε στο εν λόγω συνέδριο, την Παρασκευή, 7 Οκτωβρίου 2022, αναπτύσσοντας στην αγγλική το θέμα “The Making of Archbishop Iakovos: How His Diakonia as a Priest Shaped His Archiepiscopacy”, πως δηλαδή η υποδειγματική ιερατική διακονία του Αρχιμανδρίτου Ιακώβου Κουκούζη στον Καθεδρικό Ναό της Βοστώνης συνετέλεσε στο να αναλάβει στη συνέχεια την πηδαλιουχία της Ι. Αρχιεπισκοπής Αμερικής.

Η ομιλία βασίστηκε στη μελέτη που δημοσίευσε ο Μητροπολίτης Κλεόπας, το Νοέμβριο του 2012, κατά τη διακονία του ως προϊσταμένου του Καθεδρικού Ναού Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Βοστώνης, με τίτλο “Dean James A. Coucouzes as a Model of Priesthood: Archbishop Iakovos’ Ministry at the Annunciation Cathedral of New England (1942-1954)”.

Στο τέλος της ομιλίας του, ο Επίσκοπος συνεχάρη τους διοργανωτές του συνεδρίου Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτη Dr. Anton Vrame και Dr. James Skedros και προσέφερε αντίτυπα της μελέτης του για τον Αρχιεπίσκοπο Ιάκωβο στον Σεβ. Αρχιεπίσκοπο Αμερικής κ. Ελπιδοφόρο, τον Πρόεδρο της Θεολογικής Σχολής κ. George M. Cantonis, στον Dr. James Skedros και στον Καθηγητή του Haverford College Ελλογ. κ. Αλέξανδρο Κιτροέφ.

Την Κυριακή, 9 Οκτωβρίου, ο Σεβασμιώτατος λειτούργησε στον Καθεδρικό Ναό της Βοστώνης. Στην ομιλία του, ευχαρίστησε τον Σεβ. Αρχιεπίσκοπο Αμερικής κ. Ελπιδοφόρο, για την τιμητική του πρόσκληση, να συμμετάσχει ως εισηγητής στο διήμερο συνέδριο της Θεολογικής Σχολής, καθώς και τον Σεβ. Μητροπολίτη Βοστώνης κ. Μεθόδιο, με την κανονική άδεια του οποίου τέλεσε την ευχαριστιακή σύναξη, με τη συμμετοχή του προϊσταμένου του ναού Αιδ. Πρωτοπρεσβυτέρου κ. Αθανασίου Τσινίνη και του εξ Ελλάδος επισκέπτου Αιδ. κ. Βασιλείου. Τους ύμνους έψαλαν τρεις φοιτητές της Θεολογικής Σχολής του Τιμίου Σταυρού.

Αφού μίλησε πρώτα στους μαθητές του Κατηχητικού Σχολείου, ο Μητροπολίτης Σουηδίας εξέφρασε προς τα μέλη του Καθεδρικού Ναού της Νέας Αγγλίας την ευγνωμοσύνη του για την αγάπη που του έδειξαν καθ᾽ όλη τη διάρκεια της εκεί διακονίας του μέχρι σήμερα, τους προσέφερε τη μελέτη του για την Πατριαρχική Επίσκεψη στη Στοκχόλμη, συνεχάρη το νέο εφημέριο, π. Αθανάσιο για τον πρόσφατο διορισμό του, ευχήθηκε ταχεία αποκατάσταση της υγείας του απελθόντος εφημερίου Αιδ. Πρωτοπρεσβυτέρου κ. Δημητρίου Τόνια και κήρυξε το θείο λόγο, με θέμα την κυριακάτικη ευαγγελική περικοπή.

Ακολούθησε δεξίωση στις εγκαταστάσεις του ναού, την οποία προσέφεραν ευγενώς η Φιλόπτωχος Αδελφότης Κυριών και το εκκλησιαστικό συμβούλιο του ναού.

Το απόγευμα της ιδίας, ο Σεβασμιώτατος αναχώρησε από τη Βοστώνη, με προορισμό την έδρα της επαρχίας του, στη Στοκχόλμη.

Το φωτογραφικό υλικό είναι προσφορά του κ. Alex Mavradis.

STOCKHOLM — To commemorate the 100 th  anniversary of the establishment of the Greek
Orthodox Archdiocese of America, the Holy Cross School of Theology in Boston held a two-
day conference on site at its facilities entitled “The Greek Orthodox Archdiocese of America
at 100 Years.”

At the invitation of His Eminence Archbishop Elpidophoros of America and the
aforementioned academic institution, His Eminence Metropolitan Cleopas of Sweden and All
Scandinavia participated in the conference as a guest speaker, delivering his presentation
entitled “The Making of Archbishop Iakovos: How His Diakonia as a Priest Shaped His Archi
episcopacy,” on Friday, October 7, 2022.
The presentation was based on a study Metropolitan Cleopas wrote in November 2012 during
his ministry as Dean of the Annunciation Cathedral of Boston
entitled Dean James A. Coucouzes as a Model of Priesthood: Archbishop Iakovos’ Ministry at
 the Annunciation Cathedral of New England (1942-1954).
At the end of his speech, the Metropolitan congratulated the conference organizers V. Rev.
Archimandrite Dr. Anton Vrame and Dr. James Skedros, while offering copies of his study on
Archbishop Iakovos to Archbishop Elpidophoros, Holy Cross President Mr. George M.
Cantonis, Dr. James Skedros, and Prof. Alexander Kitroeff of Haverford College.
On Sunday, October 9 th  Metropolitan Cleopas celebrated the Divine Liturgy at the Boston
Cathedral. During his address, he thanked His Eminence Archbishop Elpidophoros for
inviting him to participate in the conference as a guest speaker, as well as His Eminence
Metropolitan Methodios of Boston with whose canonical permission he celebrated the Divine
Liturgy together with the Dean of the Cathedral Rev. Protopresbyter Fr. Athanasios Tsininis
and Fr. Vasilios, a clergyman visiting from Greece. The hymns of the day were chanted by
three Holy Cross students.
After first speaking to the Sunday School students, Metropolitan Cleopas expressed his
gratitude to the members of the Annunciation Cathedral for the love they showed him from
the start of his ministry there until today, offered them copies of his chronicle of the
Patriarchal Visit to Stockholm, congratulated the new Dean of the Cathedral Fr. Athanasios
on his recent appointment, wished the former Dean Rev. Protopresbyter Fr. Demetrios Tonias
a speedy recovery, and delivered a sermon on the day’s Gospel reading.
A reception followed on site at the Cathedral, which was graciously offered by the Ladies
Philoptochos Society and the parish council.
Metropolitan Cleopas left Boston that afternoon to return to his see in Stockholm.
 
Photo credit: Mr. Alex Mavradis

Η Ελληνίδα Δήμαρχος της πόλης Οστερσούντ (Östersund) της Σουηδίας Εντιμ. κ. Ευτυχία Effie Kourlos επισκέφθηκε την Κυριακή το μεσημέρι, 16 Οκτωβρίου 2022, τον Μητροπολίτη Σουηδίας κ. Κλεόπα, στις εγκαταστάσεις του Καθεδρικού Ναού Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης, συνοδευόμενη από τον Εντιμ. κ. Γεώργιο Κοντορίνη, επανεκλεγέντα επί σειρά ετών στο Δήμο Σόλνα της Στοκχόλμης.

Με την παρουσία 280 και πλέον μαθητών, των γονέων και διδασκάλων τους, τελέστηκε ο αγιασμός, επί τη ενάρξει της νέας σχολικής χρονιάς, στο Ελληνικό Σχολείο της Στοκχόλμης, από τον Σεβ. Μητροπολίτη Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπα, στον οποίο συμμετείχε και ο εφημέριος του Καθεδρικού Ναού Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης, Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτης κ. Βαρθολομαίος Ιατρίδης.

Στο τέλος της ακολουθίας, ο Ποιμενάρχης άγιασε όλους τους μαθητές, γονείς και διδασκάλους, ενώ ο π. Βαρθολομαίος προσέφερε από μια εικονίτσα σε κάθε μαθητή και το εγκόλπιο ημερολόγιο του 2023 της Ι. Μητροπόλεως στους διδασκάλους.

Ο Σεβασμιώτατος, αφού μίλησε στους μαθητές για την ευαγγελική περικοπή που αναφέρεται στην παρουσία του 12ετούς Ιησού εν μέσω των διδασκάλων του Ιουδαϊκού Νόμου και τη σπουδαιότητα του εκκλησιασμού, προσέφερε στον πρόεδρο του σχολείου Ελλογ. κ. Δημήτρη Σιώτη τον αναμνηστικό τόμο της Πατριαρχικής Επισκέψεως του 2019, στον οποίο περιλαμβάνεται και η επίσκεψη της Α. Θ. Παναγιότητος, του Οικουμενικού Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου στο ως άνω σχολείο.

Το Ελληνικό Σχολείο Στοκχόλμης συστεγάζεται με το Σουηδικό Ημερήσιο Σχολείο, στο Åsa, αριθμεί άνω των 400 μαθητών και προσφέρει μαθήματα ελληνικής γλώσσας σε αρκετά προάστεια της ευρύτερης περιοχής, καθ᾽ όλη τη διάρκεια της εβδομάδος.

Ο Μητροπολίτης Κλεόπας θα επισκεφθεί και πάλι το σχολείο, στον εορτασμό της 28^ης Οκτωβρίου 1940.

Αγαπητοί εν Χριστώ Αδελφοί,

Συναχθήκαμε επί τω αυτώ, στη σημερινή πανεπίσημη και λαμπρά αυτή ημέρα της Δεσποτικής εορτής της Παγκοσμίου Υψώσεως του Τιμίου και Ζωοποιού Σταυρού, για να ομολογήσουμε την κοινή μας πίστη στο Ζωοδότη Χριστό και να μετέχουμε στο Ποτήριο της ζωής.

Στη σημερινή εορτή, η Εκκλησία μάς καλεί να ασπασθούμε τον Τίμιο Σταυρό, όπως και στον καιρό της Αγίας Ελένης, μετά την εύρεσή του, τον ύψωσε ο πατριάρχης Μακάριος ενώπιον του λαού κι εκείνος τον προσκύνησε.

Ένας από τους ύμνους της σημερινής ημέρας, καλεί όλους μας, κληρικούς και λαϊκούς, να ασπασθούμε τον Τίμιο Σταυρό με χαρά και με φόβο. Με δύο εσωτερικές καταστάσεις, από πρώτη άποψη αντίθετες, ο ιερός υμνογράφος της Εκκλησίας, μάς καλεί να σταθούμε μπροστά στο Σταυρό του Κυρίου. Με χαρά και με φόβο.

Με χαρά, αρχικά, γιατί ο Σταυρός έγινε αιτία της νίκης του Χριστού κατά των δαιμονικών δυνάμεων και του θανάτου, όμως ακόμα έγινε όργανο της λύτρωσης και της ελπίδας του ανθρωπίνου γένους. Αλλά ο ασπασμός του Σταυρού, θα πρέπει να γίνεται στη συνέχεια και μ’ ένα αίσθημα φόβου. Όμως, ο φόβος εδώ, έχει τη θεολογική του σημασία. Δεν αναφέρεται στο συναίσθημα που δημιουργείται από κάποιο κίνδυνο ή κάποια απειλή. Πρόκειται για το φόβο εκείνο, που καταλαμβάνει την ψυχή του ανθρώπου, όταν γεγονότα και περιστάσεις της ζωής, ξεπερνούν τις δυνατότητες και τα ανθρώπινα μέτρα και την κάνουν να καταλαμβάνεται από θαυμασμό, έκπληξη και δέος.

Και στο προκείμενο θέμα, ο υμνογράφος ζητά να προσεγγίσουμε το Τίμιο Σταυρό με δέος, γιατί πάνω σ’ αυτό το ατιμωτικό όργανο ποινής της εποχής εκείνης, ανέβηκε εκούσια ο αναμάρτητος Θεάνθρωπος Χριστός και υπέστη την πιο επώδυνη και περιφρονητική καταδίκη, για να ξεπλύνει τις δικές μας αμαρτίες. Δέχτηκε να υποστεί τον βαθύ αυτό πόνο, που ήταν κατάληξη και συνέπεια της ανθρώπινης αποτυχίας.

Το πάθος του δικαίου και ανεξίκακου Κυρίου, που γίνεται με τη θέλησή Του για τη σωτηρία του ανθρώπου, είναι πολύ φυσικό να δημιουργεί το αίσθημα του φόβου. Η ανθρώπινη ευαισθησία δεν μπορεί να ερμηνεύσει το μυστήριο της θυσίας του Θεανθρώπου, όπως και δεν μπορεί να κατανοήσει την κένωση και ταπείνωσή Του. Σε αυτό, λοιπόν, το μοναδικό γεγονός της Θείας συγκαταβάσεως και αγάπης, δεν απομένει τίποτε άλλο, παρά φόβος και δέος.

Ένα μέσο, που μάς βοηθάει για να συναισθανθούμε τη θαυμαστή προσφορά και δωρεά του Θεανθρώπου προς όλους μας, είναι οι ύμνοι της ημέρας, αλλά και η καθιερωμένη νηστεία, που θυμίζει τη Μεγάλη Παρασκευή. Με αυτό τον τρόπο, δημιουργείται ατμόσφαιρα ιδιαίτερης καταστάσεως, για να καταλάβει ο πιστός ότι η αυτοθυσία του Χριστού δεν είναι ένα συνηθισμένο γεγονός, ούτε μπορεί να ερμηνευθεί με τα ανθρώπινα δεδομένα.

Ο φόβος και η χαρά, αδελφοί μου, εκφράζουν και τη βαθύτερη σημασία του Σταυρού, που είναι το σύμβολο της χαρμολύπης. Εκείνης, δηλαδή, της πνευματικής κατάστασης, που είναι ή πρέπει να είναι το μόνιμο ήθος του Ορθοδόξου φρονήματος και της Ορθόδοξης αλήθειας. Ας μην ξεχνούμε, ότι ο Σταυρός μέσα στην Ορθόδοξη ζωή και πίστη, κατέχει εξέχουσα θέση. Αγιογραφείται, προβάλλεται και σχηματίζεται παντού.

Η επανάληψη του σημείου του Σταυρού στη διάρκεια των λατρευτικών μας συνάξεων δεν είναι ένα μηχανικός και ανούσιος τύπος. Αντίθετα, εκφράζει τις δύο εσωτερικές καταστάσεις που βιώνει ή που πρέπει να βιώνει ο κάθε πιστός. Η χαρμολύπη είναι το ήθος, η ζωή μας.

Ο Ἀγιος Σιλουανός έλεγε ότι, ο Σταυρός του Κυρίου χαρίζει την ελπίδα και τη δυνατότητα να ξεπεράσουμε την κόλαση της αποτυχίας, αφού ανοίγει προοπτικές να παρατηρούμε τη ζωή και να τη ζούμε, υπερβαίνοντας την κόλαση και τον άδη.

Στον καθημερινό αγώνα μας, ας ηχεί ο ξεκάθαρος και νικηφόρος λόγος του Κυρίου μας: “ἐν τῷ κόσμῳ θλίψιν ἔξετε, ἀλλά θαρσεῖτε, ἐγώ τόν κόσμον νενίκηκα” (Ἰωάν. 16,33). Εξάλλου, δεν πρέπει να ξεχνούμε ότι ακόμη και ο πιο απλός πιστός εκφράζει τα βιώματα της χαρμολύπης με το σημείο του Σταυρού.

Ταπεινώς, εύχομαι να χαρούμε πνευματικά με τη σημερινή εορτή, αφού άλλωστε ομολογούμε: “ἰδού γάρ ἦλθε διά τοῦ Σταυροῦ χαρά ἐν ὅλῳ τῷ κόσμῳ”, κι ας καυχόμεθα εν Χριστώ, όπως και ο Απόστολος Παύλος: “ἐμοί μή γένοιτο καυχᾶσθε, εἰ μή ἐν τῷ σταυρῷ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ” (Γαλ. 6,14).

Εδώ πρόκειται για μία καύχηση, όχι με αίσθημα εγωϊσμού και υπερηφάνειας, γιατί υπερέχουμε έναντι των άλλων, αλλά γιατί  ο ίδιος ο Σωτήρας Χριστός, ανερχόμενος στο Σταυρό, μάς προσκαλεί στη ζωή της ελευθερίας και της αγάπης κι εμείς, ασπαζόμενοι τον Τίμιο Σταυρό, ας αναφωνήσουμε: “Σταυρέ τοῦ Χριστοῦ, σῶσον ἡμᾶς τῇ δυνάμει σου”! Αμήν.

Beloved Brothers and Sisters in Christ,  

We gathered today, on this most solemn and radiant feast day of our Lord commemorating the Universal Exaltation of the Holy and Lifegiving Cross, so that we may jointly confess our common faith in Christ the Life-giver, and partake of the Cup of life. On today’s feast, the Church invites us to venerate the Holy Cross, as the faithful did during the time of St. Helen, who discovered it, and with the guidance of Patriarch Macarios, identified it so it could be exalted before the people, who gathered to venerate it.

One of the hymns in today’s feast calls upon all of us – clergy and laity alike – to venerate the Holy Cross with joy and fear. Relying on these two internal states, which appear to be opposites at first glance, the sacred hymnographer of the Church invites us to stand before our Lord’s Cross with feelings of elation and awe.

Initially with joy, because the Cross serves as the source of Christ’s victory over the demonic forces and death, while it also became the instrument of salvation and hope for the human race. However, the veneration of the Cross must also be conducted with a sense of fear. Here, the term fear holds a theological meaning. It doesn’t refer to the emotional state caused by some danger or threat. It refers to the fear that overcomes the human soul when events and circumstances in life surpass human limitations and capabilities, and cause the soul to be overcome with marveling, surprise, and awe.

Turning our attention back to aforementioned hymn, the hymnographer calls upon us to approach the Holy Cross with awe, because it was upon this instrument of punishment, which was thought to be shameful during that era, that Christ the God-man, Who is without sin, willingly affixed Himself and suffered the most anguishing and humiliating of condemnations so that He could wash away our sins. He willingly accepted to endure this deep pain, which was the end result and consequence of human failure.

The Passion of our just and forbearing Lord, which He voluntarily endured for the salvation of mankind, naturally evokes a sense of fear. Our mortal mind cannot interpret the mystery of the Incarnate Logos’ sacrifice, just as it cannot comprehend His kenosis or self-emptying as we term it in English, and His humility. Therefore, the only way to approach this singular event of Divine condescension and love is through fear and joy.

One medium that aids us in understanding Christ’s awesome contribution and gift to all humanity is today’s festal hymns, as well as the prescribed fast, which resembles that of Good Friday. In this manner, the appropriate climate is created to enable the faithful to come to the realization that Christ’s voluntary sacrifice of Himself is no ordinary event, nor can it be explained in human terms.

My dear brethren, fear and joy reveal the deeper meaning of the mystery of the Cross, which symbolizes the concept of χαρμολύπη, which can be loosely translated to mean sweet sorrow or happiness intermingled with sadness. It refers to the spiritual condition that reflects or should reflect the permanent ethos of the Orthodox Christian mentality and Orthodox Christian truth. Let us not forget that the Cross holds a prominent position in the life and faith of Orthodox Christians. It is depicted in our iconography, it is showcased in our churches, and it is formed by the faithful everywhere during prayer.

The frequent act of crossing of ourselves throughout all our worship services is not something we do mechanically, nor is it devoid of substance. On the contrary, it expresses the two internal states that every faithful Christian is experiencing or should be experiencing. Χαρμολύπη is our ethos, our life.

St. Silouan would say that the Cross of the Lord grants hope and the ability to overcome the hell of failure, because it opens up prospects for us to observe life and experience it, overcoming hell and Hades.

In our daily struggle, let the Lord’s words ring clearly and triumphantly: “In the world you shall have tribulation; but take heart, I have overcome the world” (John 16:33). Besides, we must not forget that even the simplest faithful Christian expresses the state of χαρμολύπη through the sign of the Cross.

I express the humble wish that we may all derive spiritual joy from today’s feast, since we all confess that: “behold, through the Cross joy has come to the entire world.” Let us all boast in Christ, as St. Paul the Apostle did: “but God forbid that I should boast except in the cross of our Lord Jesus Christ” (Gal. 6:14).

This is a boast that is made not with sentiments of egotism and pride over being superior to others, but because our Savior Jesus Christ Himself, Who went up on the Cross, calls us to a life and freedom and love. As we venerate the Holy Cross, let us reiterate the words of the sacred hymnographer, crying out: “O Cross of Christ, save us through your power!” Amen.

Μετά πάσης εκκλησιαστικής τάξεως και λαμπρότητος, και με ιδιαίτερη χαρά και έκδηλη την συγκίνηση, το ποίμνιο της Μητρός Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως στη Σκανδιναυΐα υπεδέχθη την δεξιά χείρα του λαοφιλούς και θαυματουργού Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως του εν Αιγίνη από την Πέμπτη, 1 Σεπτεμβρίου 2022 έως και την Κυριακή, 4 Σεπτεμβρίου 2022.

Το σεπτό λείψανο κομίσθηκε στον μακρινό βορρά, από τον Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτη κ. Δαμασκηνό Μούρτζη, για την πνευματική ενίσχυση των εκείσε διαβιούντων, κατόπιν παρακλήσεως του Σεβ. Μητροπολίτου Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπα προς τον Σεβ. Μητροπολίτη Ύδρας, Σπετσών και Αιγίνης κ. Εφραίμ και το Ηγουμενοσυμβούλιο της Ιεράς Μονής Παναγίας Τριάδος Αιγίνης. 

Την Πέμπτη, 1 Σεπτεμβρίου 2022 πραγματοποιήθηκε η υποδοχή της δεξιάς χειρός του Αγίου Νεκταρίου από τον Ποιμενάρχη κ. Κλεόπα στον Μητροπολιτικό Ναό Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Όσλο, όπου ετελέσθη η Θεία Λειτουργία και αγιασμός, με την ευκαιρία της αρχής της Ινδίκτου και της ενάρξεως του νέου εκκλησιαστικού έτους, χοροστατούντος του ιδίου, με τη συμμετοχή των  Πανοσιολ. Αρχιμανδριτών κ.κ. Δαμασκηνού Μούρτζη, Βαρθολομαίου Ιατρίδη και Αλεξάνδρου Λουκάτου και του Αιδ. Οικονόμου κ. Μaxime Lesage.

Tο απόγευμα της ιδίας ετελέσθη ευχέλαιο και παράκληση στον Άγιο Νεκτάριο με ομιλητή τον Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτη κ. Δαμασκηνό Μούρτζη. Στις Ακολουθίες παρέστησαν η Εξοχ. Πρέσβυς της Ελλάδος στη Νορβηγία κ. Άννα Κόρκα με τους συνεργάτες της κ.κ. Κωνσταντίνο Δανασσή, Παναγιώτη Λυκοσκούφη και Λάμπρο Κοκονό.

Ο Ποιμενάρχης, κατά την παραμονή του στο Όσλο, είχε την ευκαιρία να γευματίσει, κατόπιν ευγενούς προσκλήσεως, με την Εξοχ. Πρέσβυ κ. Άννα Κόρκα και τους συνεργάτες της, συνοδευόμενος από τον π. Αλέξανδρο και να δειπνήσει μαζί με τους κληρικούς της συνοδείας του στην οικία της Εριτ. κ. Αγγελικής Kruse-Jensen, παλαιού μέλους της ενορίας, ενώ είχε τη δυνατότητα να επικοινωνήσει με ενορίτες του Όσλο και τα μέλη του Εκκλ. Συμβουλίου του ως άνω μητροπολιτικού ναού, τους οποίους ευχαρίστησε εγκαρδίως για την υποστήριξή τους στο έργο της τοπικής Εκκλησίας.

Την επομένη, Παρασκευή, 2 Σεπτεμβρίου 2022 το σεπτό λείψανο του αγίου υποδέχθηκαν στον ενοριακό ναό Αποστόλου Παύλου Ουψάλας οι πιστοί της ευρύτερης περιοχής, όπου ετελέσθη η ακολουθία του εσπερινού της εορτής της ανακομιδής των ιερών λειψάνων του Αγίου Νεκταρίου, χοροστατούντος του Σεβασμιωτάτου, με τη συμμετοχή των Πανοσιολ. Αρχιμανδριτών κ.κ. Σωσίπατρου Στεφανούδη, Δαμασκηνού Μούρτζη, Βαρθολομαίου Ιατρίδη και Αλεξάνδρου Λουκάτου, κατά την οποία την διακονία του λόγου ανέλαβε ο π. Αλέξανδρος Λουκάτος.

Το Σάββατο, 3 Σεπτεμβρίου 2022 πραγματοποιήθηκε η υποδοχή της δεξιάς του Αγίου Νεκταρίου στον Καθεδρικό Ναό Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης, όπου ετελέσθη Αρχιερατική Θεία Λειτουργία, προεξάρχοντος του Ποιμενάρχου, με τη συμμετοχή όλων των ως άνω κληρικών. Το θείο κήρυγμα ανετέθη στον Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτη κ. Σωσίπατρο Στεφανούδη.

Στη Θεία Λειτουργία παρέστη ο Εξοχ. Πρέσβυς της Ελλάδος στη Σουηδία κ. Ανδρέας Φρυγανάς, τους δε ύμνους έψαλλαν οι Δρ. Ανδρέας Σελαμσής, Δρ. Γεώργιος Σιδηράς, κ. Ηλίας Γέργη και κ. Ηλιάνα Αντωνίου.

Το απόγευμα της ιδίας ετελέσθησαν το Μυστήριο του ιερού ευχελαίου και η παράκληση στον Άγιο Νεκτάριο, χοροστατούντος του Ποιμενάρχου, με τη συμμετοχή των Πανοσιολ. Αρχιμανδριτών κ.κ. Βαρθολομαίου Ιατρίδη και Αλεξάνδρου Λουκάτου.

Ακολούθησε η προβολή της ταινίας “Ο Άνθρωπος του Θεού”, στις εγκαταστάσεις του Καθεδρικού Ναού, όπου προλόγισαν η σκηνοθέτις της ταινίας Εριτ. κ. Yelena Popovic, η οποία ταξίδεψε εξ Αθηνών στη Στοκχόλμη με το σύζυγό της κ. Αλέξανδρο Potter, την οποία και αντιφώνησε ο Σεβασμιώτατος.

Την Κυριακή, 4 Σεπτεμβρίου 2022 στον Καθεδρικό Ναό ετελέσθη ο Όρθρος και η Θεία Λειτουργία, χοροστατούντος του Σεβ. Μητροπολίτου Σουηδίας κ. Κλεόπα, με τη συμμετοχή του ιερού κλήρου της Ιεράς Μητροπόλεως. Ομιλητής ήταν ο Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτης κ. Δαμασκηνός Μούρτζης. Ο Ποιμενάρχης ομίλησε για τα παιδικά χρόνια του Αγίου Νεκταρίου στους μαθητές του κατηχητικού σχολείου της ενορίας.

Το βράδυ της ιδίας ετελέσθη αγρυπνία, αφιερωμένη στην 69η επέτειο της ανακομιδής των ιερών λειψάνων του Αγίου Νεκταρίου, χοροστατούντος του Μητροπολίτου Κλεόπα, με τη συμμετοχή των Πανοσιολ. Αρχιμανδριτών κ.κ. Αλεξάνδρου Λουκάτου και κ. Βαρθολομαίου Ιατρίδη, ο οποίος εκήρυξε τον θείο λόγο. 

Στις ομιλίες του, ο Ποιμενάρχης εξέφρασε πολλάκις την ευγνωμοσύνη του σε όλους όσοι συνετέλεσαν στην άρτια διοργάνωση των λατρευτικών εκδηλώσεων προς τιμήν του Αγίου Νεκταρίου, τους κληρικούς, τα εκκλησιαστικά συμβούλια και τους ιεροψάλτες.

Ευγνώμονες ευχαριστίες εξέφρασε, επίσης, προς τον Σεβ. Μητροπολίτη Ύδρας, Σπετσών και Αιγίνης κ. Εφραίμ και στην Καθηγουμένη και το ηγουμενοσυμβούλιο της Ιεράς Μονής Παναγίας Τριάδος Αιγίνης, για τη συγκατάθεσή τους για την ολόθυμη ανταπόκρισή τους στο αίτημα της Επαρχίας του, καθώς και στον κομίσαντα το ιερό λείψανο, Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτη κ. Δαμασκηνό Μούρτζη, ο οποίος πολλάκις στο παρελθόν εξυπηρέτησε τις πνευματικές και λειτουργικές ανάγκες διαφόρων ενοριών στη Σκανδιναυΐα.

Ο Σεβασμιώτατος ευχαρίστησε, επίσης, την κ. Φωτεινή Μπατσέλα, Πρόεδρο της Φιλοπτώχου Αδελφότητος Κυριών του Καθεδρικού Ναού Στοκχόλμης για το δείπνο που προσέφερε προς τιμήν των επισκεπτών κληρικών και λαϊκών, που απετέλεσαν τη συνοδεία του Ποιμενάρχου, καθώς και τους κ. Χρήστο Μελέτη, επιχειρηματία, για τη προσφορά των γευμάτων, καθώς και τους ιδιοκτήτες του εστιατορίου “Κύπρος” στη Στοκχόλμη, για την προσφορά των δείπνων των κληρικών και των φιλοξενουμένων της Ιεράς Μητροπόλεως και τον κ. Νικόλαο Κίτσιο για την τεχνική κάλυψη στην παρουσίαση της ταινίας “Ο Άνθρωπος του Θεού” και τη ζωντανή αναμετάδοση των ιερών ακολουθιών και των ομιλιών.

Το φωτογραφικό υλικό είναι προσφορά των π. Βαρθολομαίου Ιατρίδη και π. Αλεξάνδρου Λουκάτου, των κ.κ. Μιχαήλ Μπίκουλη και Νικόλαου Κίτσιου και της Ιεράς Μητροπόλεως Σουηδίας.

STOCKHOLM – The faithful of the Mother Church of Constantinople in Scandinavia welcomed the relic of the right hand of the popular saint Nectarios of Pentapolis the Wonderworker with great joy and religious fervor from Thursday, September 1, 2022 through Sunday, September 4, 2022 amidst services and events that stood out for their ecclesiastical radiance and order.

The venerable relic was transported to the Ecumenical Patriarchate’s northernmost eparchy by the V. Rev. Archimandrite Fr. Damaskinos Mourtzis for the spiritual strengthening of the local flock, following the request of His Eminence Metropolitan Cleopas of Sweden and All Scandinavia to His Eminence Metropolitan Ephraim of Hydra, Spetses, and Aegina and the Monastic Council of the Holy Trinity Convent in Aegina.

On Thursday September 1^st, Metropolitan Cleopas was on hand for the reception of St. Nectarios’ right hand at the Annunciation of the Theotokos Metropolitan Church in Oslo, where the Divine Liturgy was celebrated, along with a blessing of the water service marking the occasion of the feast of the Indiction and new ecclesiastical year. The Metropolitan presided over the services in chorostasia and was accompanied by the V. Rev. Archimandrites Frs. Damaskinos Mourtzis, Bartholomew Iatridis, and Alexandros Loukatos, as well as the Rev. Economos Fr. Maxime Lesage.

That same afternoon, the sacrament of Holy Unction was celebrated, along with a supplication service to St. Nectarios, with Fr. Damaskinos Mourtzis delivering the sermon. The services were attended by the Honorable Ambassador of Greece to Norway Ms. Anna Korka, along with embassy staff members Messrs. Konstantinos Danassis, Panagiotis Lykoskoufis, and Lambros Kokonos.

During his stay in Oslo, the Metropolitan joined Ambassador Korka and her aides for lunch at her invitation, accompanied by Fr. Alexandros. That evening, he dined with the clergy in his entourage at the home of longtime parishioner Mrs. Angeliki Kruse-Jense, while he also had the opportunity to interact with parishioners from Oslo and parish council members of the aforementioned metropolitan church, to whom he offered heartfelt thanks for their support of the local Church’s ministry.

The next day, Friday, September 2^nd, St. Nectarios’ venerable relic was received at the St. Paul the Apostle Church in Uppsala by the faithful of the surrounding area, where the office of Vespers was held for the feast of the translation of the relics of St. Nectarios, with Metropolitan Cleopas presiding in chorostasia and accompanied by the V. Rev. Archimandrites Frs. Sosipatros Stefanoudis, Damaskinos Mourtzis, Bartholomew Iatridis, and Alexandros Loukatos. The sermon for the evening was delivered by Fr. Alexandros.

On Saturday, September 3^rd, St. Nectarios’ venerable relic was received at the St. George Cathedral of Stockholm, where the archieratical Divine Liturgy was celebrated and presided over by Metropolitan Cleopas, who was assisted by the aforementioned clergy. Fr. Sosipatros Stefanoudis delivered the day’s sermon.

The Hon. Ambassador of Greece to Sweden Mr. Andreas Fryganas was in attendance, while the hymns were chanted by Dr. Andreas Selamsis, Dr. Georgios Sidiras, Mr. Ilias Gergi, and Ms. Eliana Antoniou.

That same afternoon, the sacrament of Holy Unction was celebrated, together with a supplication service to St. Nectarios, with the Metropolitan presiding in chorostasia and assisted by Frs. Bartholomew Iatridis and Alexandros Loukatos.

Afterwards, there was a screening of the film Man of God held on site at the Cathedral. The film’s director Mrs. Yelena Popovic, who traveled from Athens to Stockholm together with her husband Mr. Alexandros Potter, delivered opening remarks together with Metropolitan Cleopas.

On Sunday, September 4^th, Matins and the Divine Liturgy were celebrated at the Cathedral, with Metropolitan Cleopas presiding in chorostasia and assisted by the Metropolis clergy. Fr. Damaskinos Mourtzis delivered the day’s sermon. Metropolitan Cleopas also spoke to the Sunday School students at the Cathedral and discussed St. Nectarios’ childhood years.

That evening, a vigil service was held, dedicated to the 69^th anniversary of the translation of St. Nectarios’ relics. Metropolitan Cleopas presided over the service in chorostasia and was assisted by Frs. Alexandros and Bartholomew, with the latter delivering the sermon.

In his sermons, the Metropolitan frequently expressed his gratitude to all those who contributed to the successful organization of the holy services honoring St. Nectarios, including the clergy, parish council members, and chanters.

He also conveyed his gratitude to His Eminence Metropolitan Ephraim of Hydra, Spetses, and Aegina, as well as the Abbess and monastic council of the Holy Trinity Convent in Aegina for granting their permission and so graciously responding to the request of his eparchy regarding the veneration of St. Nectarios’ relic. Additionally, he thanked the V. Rev. Archimandrite Fr. Damaskinos Mourtzis for transporting the holy relic, and for ministering to the spiritual and liturgical needs of various parishes in Scandinavia on many occasions in the past.

Metropolitan Cleopas went on to thank Mrs. Fotini Batsela, President of the Ladies Philoptochos Society of the Cathedral, for the dinner she offered in honor of the visiting clergy and laypersons who accompanied the Metropolitan, as well as local businessman Mr. Christos Meletis for sponsoring the luncheons, the ownership of the Cypern Restaurant in Stockholm for providing dinners for the clergy and guests of the Holy Metropolis, and Mr. Nikolaos Kitsios for his technical assistance during the presentation of the film Man of God and the live streaming of the holy services and sermons.

###

Photo credits: Frs. Bartholomew Iatridis and Alexandros Loukatos, Messrs. Michael Bikoulis and Nikolaos Kitsios, Holy Metropolis of Sweden.

Θεία Λειτουργία στον ναό S:ta Maria kyrka στο Μάλμε, το Σάββατο 1 Οκτωβρίου 2022, 10:00 πμ.

Gudomlig liturgi i S:ta Maria kyrka i Malmö, lördag den 1 oktober 2022 klockan 10:00.