Ανακοινώσεις

A Timeless Message from Fr. Eusevios Vittis on Christmas

by His Eminence Metropolitan Cleopas of Sweden

In a turbulent world, where the haze from news of wars and the disorder that abounds across the globe has spread everywhere, the message of the beatitudes – “Blessed are the peacemakers for they shall be called children of God” – that were spoken during our Lord’s sermon on the Mount of Olives seems more timely than ever before.

Threats from international superpowers that are spending billions annually on weapons – and unfortunately, not on the eradication of poverty or supporting education and culture – bring disorder to our world and cast a shadow of hopelessness and despair, affirming the prevalence of evil in this world.

During my recent research studying texts written by the ever-memorable Archimandrite Fr. Eusevios Vittis, who served the Holy Metropolis of Sweden as a missionary and is remembered as a charismatic, devout, and virtuous clergyman, I discovered letters written by the Elder to members of the Greek Community of Scandinavia, where his pastoral concern and theological position on the phenomenon of evil in the world is evident.

Fr. Eusevios would end with the following conclusion in each of his sermons published in the anthology, entitled “Κάθε μήνα – Ἕνα γράμμα γιά σένα” (A Letter for You Each Month), as follows: “I send you my greetings. With much fervent love, your brother Helladios.”

The Elder used the pen name “Helladios” during the early years of his stay at his hermitage in Rättvik, Sweden, as part of his systematic effort to avoid publicity. I cite a translated version of the Elder’s sermon on this issue and consider its message current and timeless, as it emulates the example set forth by our Lord, Whose Gospel remains “the same yesterday, today and unto the ages.”

Below is a current from every aspect – sermon by Elder Eusevios, on the Nativity; a true and genuine Priest, who fell asleep in righteousness:

“As we read the history of the events connected with the birth of Jesus, we stop in amazement, but also filled with righteous indignation over one particular event: The slaughter of the innocent infants of Bethlehem (Math. 2:16). Overcome by his blind madness over fear of losing his throne, Herod killed all the infants of Bethlehem and its surrounding areas! He thought that he would surely kill his supposed opponent in this manner. And here is where one’s justified bewilderment comes about. What did the innocent infants do to deserve being killed for no reason? What did their poor mothers do to deserve to lose them from their embrace in such an inhumane manner? And why did God allow this terrible injustice and unheard of crime to take place?

This natural and completely instinctive question can be expanded to include all the pain suffered by innocent people and all the injustice taking place in this world. And to go even further: the existence of evil – whether indeed or thought – in this world. For example, why are there children who suffer from disabilities? Why are there victims being oppressed under dictatorships and authoritarian regimes? Why are there countless victims of natural disasters? Why are there wars? Why?…Why?… Does God not see all this? And if He does, why does He not intervene in time? Why does He tolerate the existence of evil? Where is His justice, providence, and love? Is it possible that all these concepts are merely fantasy? Perhaps there is not even a God who cares for our harsh fate? These questions are truly relentless and could go on ad infinitum.

You and I are not the first ones to pose them. They preoccupied and scandalized the hearts of people from the beginning of time. Not merely as a theoretical dilemma that certain people grappled with from their offices, but as a life problem, a terrible and tragic personal test, an unspeakable tragedy afflicting countless lives. Many powerful minds were preoccupied by this problem and thousands of pages were written about it containing invaluable thoughts in their attempt to clarify the matter and reach some sort of answer. It would be ridiculous, if not downright foolish, to try to respond to this issue in the very limited space at our disposal. However, I will try to formulate that which my meager faculties and the limited space allow, pointing out several views which I hope will enable us to ponder this matter illuminated by faith.

Religious thought and life experience approaches the matter of evil and pain from various standpoints. I indicatively mention only the famous Book of Job from the Old Testament and Psalms 36, 48, 72. Their sacred authors do not hesitate to express their poignant questions in the most emphatic and frank manner. “But as for me, my feet were almost gone; my steps had well nigh slipped,” says the Psalter. I was shaken. I nearly fell into the abyss, into the bottomless pit of unbelief and godlessness as I was faced with these terrible issues. Job more or less says the same thing in the 21st chapter of his book. One would think that they were written by our contemporaries, who are filled with pain and writhe before evil, whose terrible consequences they face in their own lives.

It is not easy to provide an answer to the problem of evil and the trials faced by innocent people. It is likely certain that the human mind finds itself before a deep mystery into which it is impossible to enter. For example, it is a fact that the unjust, liars, crooks, criminals, manipulators, the ruthless, the shameless, the immoral, the powerful people of this world all flourish, have everything, and do not face the difficulties of the poor, the honest, the conscientious, the moral, and the virtuous. The souls of the latter suffer as they ask themselves why the former have everything, while good people are put to the test – and a most difficult one at that? Why are all sorts of bloodthirsty Herods allowed to shed the blood of innocent and weak creatures? However, they are not satisfied with the solution: If that is the way things are, let us also become like them! If that was the solution to this problem, it would not have the tragedy that it currently possesses. Each one of us would simply abandon morality and righteousness and join the army of dishonor and recklessness. The questions might then cease. And everything would go “smoothly.” But this is not possible. Not under any circumstances. Virtuous and saintly people will not accept to cross over to the side of the corrupt, the impious, the unfaithful, even though certain weak persons may desert them from time to time. They want to remain steadfast in the camp of those who struggle, the honorable, the conscientious, the children of God. Yet, their heart shudders at the sight of evil. It is overwhelmed by the countless “whys.” What response can be offered to them?

To approach this matter relying purely on human reasoning would be doomed to fail. The only possible way to approach it is in faith. Only by viewing it with the eyes of faith and evaluating it with God’s criteria can one find the answer that will put his troubled heart at ease and give rest to his entire existence. This is what the author of the Psalms does. To view this matter clearly and come up with the correct solution, he feels the need to leave the natural human element. He enters into God’s “place of sanctification.” He enters into mystical communion (communication) with God and tries to view the entire situation through God’s periscope (Psalm 72: 25-28). The faithful of all eras do the same – especially devout Christians. Christians possess more evidence that the faithful from the time of the Old Testament. The radiant horizon of eternity illuminated by the eternal Logos – Christ – extends out before them. They see every issue through the light of the Logos; and especially the thorny issue of evil and pain, which has preoccupied us here.”

(“ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΟ ΚΑΚΟ (α) & (β)”. Ortodox Kyrkotidning100 (Nov.-Dec. 1974).)

Ανακοινώσεις

Επίσκεψη Μητροπολίτου Κιέβου Επιφανίου στην Μητρόπολη Σουηδίας

Την πρωΐα της Τετάρτης, 13ης Δεκεμβρίου 2023, ο Μακαριώτατος Μητροπολίτης Κιέβου και πάσης Ουκρανίας κ. Επιφάνιος πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στην έδρα της Ι. Μητροπόλεως Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας, στην Στοκχόλμη.

Τον Μακαριώτατο υπεδέχθη στον Καθεδρικό Ναό Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης ο Ποιμενάρχης, Σεβ. Μητροπολίτης Σουηδίας κ. Κλεόπας, και ακολούθησε επίσημη Δοξολογία προς τιμήν του Προκαθημένου της Ουκρανικής Εκκλησίας.

Στο πέρας της Δοξολογίας ο Μητροπολίτης Κλεόπας καλωσόρισε τον Μακαριώτατο και τα μέλη της τιμίας συνοδείας του, στην δε προσφώνησή του, ανέφερε, μεταξύ άλλων τα εξής:

“Η ιεραποστολική Ιερά Μητρόπολις Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας, η Εξαρχία τούτη των Βορείων Χωρών του Οικουμενικού Πατριαρχείου και η πόλις της Στοκχόλμης, με τους υψηλούς οραματισμούς, ανοίγει σήμερα την καρδιά της, για να σάς υποδεχθεί, με αισθήματα ανείπωτης χαράς και συγκινήσεως.

Η σημερινή σας παρουσία ανάμεσά μας, Μακαριώτατε, είναι μια ιδιαίτερη ευλογία, καθώς δίδει την ευκαιρία σε όλους μας, να ασπασθούμε την δεξιά σας, να ευλογηθούμε από τον Πρωθιεράρχη της κατά Ουκρανίαν Εκκλησίας, και να θαυμάσουμε τον απλό στους τρόπους και μεγάλο στην ψυχή, τον οιακοστρόφο της Ουκρανικής Εκκλησίας, τον κοσμημένο με υπομονή, νηφαλιότητα και σωφροσύνη, τον άοκνο εργάτη του Ευαγγελίου.

Με την προ ολίγου ολοκληρωθείσα Δοξολογία, αναπέμψαμε μεσοκάρδιες ευχαριστίες από τον Καθεδρικό Ναό του Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου του Τροπαιοφόρου, προς τον αγαθοδότη Κύριο, τον ουράνιο Δομήτορα της Εκκλησίας, για την σημερινή συντυχία και κοινωνία εν Χριστώ, αλλά και βαθύτατα συγκινημένοι, αναφωνούμε το «ὡς εὖ παρέστητε», Μακαριώτατε!

Με την ευλογητή παρουσία σας, θυμόμαστε την απόφαση του Πρωτευθύνου της Ορθοδοξίας, της Αυτού Θειοτάτης Παναγιότητος, του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου, με τις ενέργειες και εισηγήσεις του Οποίου, παραχωρήθηκε τον Ιανουάριο του 2019 στην Εκκλησία της Ουκρανίας ο Τόμος της Αυτοκεφαλίας.

Επιτρέψτε μου, να σας μεταφέρω τις εγκάρδιες πατρικές ευχές του Παναγιωτάτου, ο Οποίος, πολυμερώς και πολυτρόπως, έχει αποδείξει την αγάπη, την στοργή και την μέριμνά Του για την Εκκλησία της Ουκρανίας και την Υμετέρα Μακαριότητα.

Θεωρούμε, Μακαριώτατε, ότι οι δεσμοί της Μητροπόλεώς μας και προσωπικώς, τόσο μεθ’ Υμών, όσο και μετά μελών της Ι. Συνόδου της Εκκλησίας της Ουκρανίας, διατρανώνουν τα αισθήματα της αγάπης και συμπαραστάσεώς μας προς Υμάς και τον δοκιμαζόμενο άρτι Ουκρανικό λαό.

Ενδεικτικά, θα ήθελα να αναφέρω την έλευση του Σεβ. Μητροπολίτου Ρίβνε και Όστριχ κ. Ιλαρίωνος, τον παρελθόντα Μάιο, με αφορμή την έκθεση δημιουργών, που βασίστηκαν σε στρατιωτικά υλικά και διοργανώθηκε στο Στρατιωτικό Μουσείο Σουηδίας “Armémuseum”, στην Στοκχόλμη.

Επίσης, σας αναφέρω την υποδοχή και συνάντησή μας με τον Εξοχ. Πρέσβυ της Ουκρανίας στην Στοκχόλμη κ. Plakhotniuk Andrii, τον Μάιο του 2022, με τον οποίο συζητήσαμε πολλά και επίκαιρα ζητήματα, καθώς και τις επισκέψεις Ουκρανών κληρικών, για την εξυπηρέτηση των λειτουργικών αναγκών των Ουκρανοφώνων αδελφών μας, στην Σουηδία, τη Νορβηγία, την Δανία και την Ισλανδία.

Ιδιαιτέρως, θα ήθελα, με την παρούσα ευκαιρία, να ευχαριστήσω τον Σεβ. Μητροπολίτη Ισπανίας και Πορτογαλίας κ. Βησσαρίωνα, με την συγκατάθεση του οποίου, εφέτος τα Χριστούγεννα θα αποσταλεί Ουκρανός κληρικός του στη Νορβηγία και την Στοκχόλμη, ώστε να ακουστεί η Θεία Λειτουργία και στην Ουκρανική γλώσσα.

Προσευχόμεθα, Μακαριώτατε, στον Τριαδικό Θεό της αγάπης, της ειρήνης και της δικαιοσύνης, καθώς πλησιάζουν οι ημέρες, κατά τις οποίες θα ακουστεί και πάλι η αγγελική ψαλμωδία «Δόξα ἐν Ὑψίστοις Θεῷ καί ἐπί γῆς εἰρήνη ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία», να συντμηθεί ο χρόνος της δοκιμασίας της πολύπαθης Ουκρανίας και να απολαύσετε γρήγορα τους καρπούς της ειρήνης, της καταλλαγής και της συμφιλιώσεως.

Παρακαλώ, Μακαριώτατε, να ευλογήσετε τον λαό μας, για να συνεχίσει τον πνευματικό του αγώνα, με πίστη, ελπίδα και υπομονή, ώστε, αταλάντευτα και ασυμβίβαστα, να δίδει την μαρτυρία Ιησού Χριστού και να γίνεται φως τοις πάσι!”

Εν κατακλείδι, ο Μητροπολίτης Κλεόπας καλωσόρισε τους παρισταμένους, αρχής γενομένης εκ της τιμίας Συνοδείας του Μακαριωτάτου, τον Πανιερώτατο Μητροπολίτη Bila Tserkva κ. Ευστράτιο, τον Ιερολ. Διάκονο κ. Andrii Sydor και τον συνεργάτη τους κ. Roman Labinskyi, καθώς και τον Επίσκοπο κ. Pavlo Shvarts, της Λουθηρανικής Εκκλησίας της Ουκρανίας, και τον Αιδεσιμ. κ. Oleksandr Grosse, Επικεφαλής της Συνόδου της αυτής Εκκλησίας.

Καλωσόρισε, επίσης, τον Αιδεσιμ. κ. Peter Lindvall, Επικεφαλής του Οικουμενικού Τμήματος, τον Αιδεσιμ. Δρ. Christopher Meakin, Θεολογικό Γραμματέα της Λουθηρανικής Εκκλησίας της Σουηδίας, και την chaplain του Σουηδικού Θεολογικού Ινστιτούτου στην Ιερουσαλήμ κ. Karin Ekholm, τον εκπρόσωπο της Λουθηρανικής Εκκλησίας της Νορβηγίας και Γραμματέα του Οικουμενικού Διαλόγου Αιδεσιμ. κ. Einar Tjelle, τον Επίσκοπο του Skalholt της Λουθηρανικής Εκκλησίας της Ισλανδίας Sr. Kristjan Björnsson, τον εκπρόσωπο του Χριστιανικού Συμβουλίου της Σουηδίας κ. Misha Jaksic, τη νέα Πρέσβυ της Ελλάδος στην Στοκχόλμη, Εξοχωτάτη κ. Αικατερίνη Φουντουλάκη, και τον Πρέσβυ της Κύπρου στην Στοκχόλμη, Εξοχώτατο κ. Σόλωνα Σάββα.

Ομού μετά των παρισταμένων, ο Ποιμενάρχης ευχαρίστησε τον Εφημέριο του Καθεδρικού Ναού Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτη κ. Βαρθολομαίο Ιατρίδη, εκπρόσωπο του Ιερού Κλήρου, την κ. Αθηνά Καραπαναγιωτίδου, εκπρόσωπο του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου του ως άνω ναού, και τέλος τους εθελοντές κ.κ. Όλγα Καραπαναγιωτίδου, Ηλία Γέργη και Ελευθέριο Τσένγκο.

Περατωθείσης της Δοξολογίας και της προσφωνήσεως του οικείου Ιεράρχου, αντιφωνήσας ο Μακαριώτατος ανεφέρθη, με λόγους ευγνωμοσύνης, στο πρόσωπο του Οικουμενικού Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου, στην χορήγηση του Τόμου της Αυτοκεφαλίας, αλλά και στην μέριμνα της Μητρός Εκκλησίας και προσωπικώς του Παναγιωτάτου για την Ουκρανία.

Εν συνεχεία, ευχαρίστησε τον Μητροπολίτη Κλεόπα για την δοχή και φιλοξενία και ανέπεμψε δέηση προν τον Αρχηγό της ειρήνης Ιησού Χριστό, υπέρ καταπαύσεως του πυρός στην Ουκρανία.

Περατωθείσης της Δοξολογίας, της προσφωνήσεως και αντιφωνήσεως του Μακαριωτάτου, ο παρεπιδημών Πρωθιεράρχης κ. Επιφάνιος προσέφερε στον επιχώριο Μητροπολίτη κ. Κλεόπα ένα αρχιερατικό εγκόλπιο, ενώ ο φιλοξενών Ιεράρχης προσέφερε στον Υψηλό Επισκέπτη το προσφάτως εκδοθέν δίτομο έργο του, με τίτλο “Ανέκδοτες Επιστολές Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως” και την τρίγλωσση έκδοση της Θείας Λειτουργίας.

Επηκολούθησε μικρά δεξίωσις στο “Μουσείο Ελληνοχριστιανικής Κληρονομιάς”, στις εγκαταστάσεις του Καθεδρικού Ναού Αγίου Γεωργίου, ενώ προς τιμήν του Μακαριωτάτου, των μελών της Συνοδείας Του και όλων των προσκεκλημένων, παρετέθη γεύμα στο όπισθεν του Καθεδρικού Ναού ευρισκόμενο Εστιατόριο “Cypern” (Κύπρος), το οποίο παρέθεσαν ευγενώς οι ιδιοκτήτες του κ.κ. Νικόλαος Αθανασίου και Αθανάσιος Καλπάκας.

Την εσπέραν της Τρίτης, 12ης Δεκεμβρίου 2023, ο Μητροπολίτης Κλεόπας, συνοδευόμενος από τον π. Βαρθολομαίο Ιατρίδη, παρέστη στις εκδηλώσεις για τον εορτασμό της Αγίας Λουσίας στην Αρχιεπισκοπική Κατοικία της Λουθηρανικής Εκκλησίας, στην Ουψάλα, ευγενώς προσκληθείς προς τούτο από τον Σεβ. Αρχιεπίσκοπο κ. Martin Modéus.

Αρχικώς, εικοσαμελής χορωδία από το τμήμα νεότητος του Καθεδρικού Ναού της Λουθηρανικής Εκκλησίας Ουψάλης, απέδωσε επίκαιρους ύμνους για την Αγία Λουσία, τα επικείμενα Χριστούγεννα, καθώς και για την ειρήνη στην Ουκρανία.

Στην συνέχεια, ο οικοδεσπότης Αρχιεπίσκοπος και η σύζυγός του παρέθεσαν δείπνο προς τιμήν του Μακαριωτάτου Μητροπολίτου Κιέβου και πάσης Ουκρανίας κ. Επιφανίου, προς τα μέλη της τιμίας συνοδείας του, καθώς και σε εκπροσώπους Χριστιανικών Δογμάτων και Ομολογιών των Βορείων Χωρών. Το απόγευμα της 13ης Δεκεμβρίου ε.ε., ο Μακαριώτατος ανεχώρησε μετά της συνοδείας του από την Στοκχόλμη για την Φινλανδία.

Ανακοινώσεις

Metropolitan Epihaniy of Kyiv Visits the Metropolis of Sweden

STOCKHOLM – On Wednesday morning, December 13th, 2023, His Beatitude Metropolitan Epiphaniy of Kyiv and All Ukraine made an official visit to the headquarters of the Holy Metropolis of Sweden and All Scandinavia in Stockholm.

He was received at the St. George Cathedral of Stockholm by the Metropolis Archpastor His Eminence Metropolitan Cleopas of Sweden, while a formal doxology service was held immediately afterwards in honor of the head of the Church of Ukraine.

Following the doxology, Metropolitan Cleopas welcomed Metropolitan Epiphaniy and the members of his entourage, noting the following in his greeting:

“The Holy missionary Metropolis of Sweden and All Scandinavia, this Exarchy of the Ecumenical Patriarchate for the Northern Lands and the visionary city of Stockholm open their hearts today to welcome you with sentiments of ineffable joy and heartfelt emotion.

Your Beatitude, Your presence here among us today represents a special blessing, because it affords us all the opportunity to venerate Your right hand and receive the blessing of the Primate of the Autocephalous Orthodox Church of Ukraine, as we admire its able helmsman, who is as unaffected as he is magnanimous, adorned with patience, sobriety, and prudence, tirelessly working in the service of the Gospel.

In the doxology service that was just celebrated, we offered up heartfelt thanksgiving from this hallowed Cathedral of the great martyr St. George the Trophy Bearer to our Lord, Who is the source of all good things and the Founder of the Church, on the auspicious occasion of today’s gathering and communion in Christ. Deeply moved, we now extend to You our deepest and most sincere “welcome!”

Your blessed presence here provides us with the opportunity to recall the inspired decision of the First Hierarch of the Orthodox Church, His All-Holiness Ecumenical Patriarch Bartholomew, through whose actions and proposals the Church of Ukraine was granted its Tome of Autocephaly in January 2019.

Allow me now to convey to You the heartfelt paternal blessings of His All-Holiness, who has shown his love, paternal care, and concern for the Church of Ukraine and Your Beatitude in manifold ways.

Your Beatitude, we believe that the bonds between our Metropolis and my Humility personally, with both You and the members of the Holy Synod of the Church of Ukraine resonate the sentiments of our love and support for You and the longsuffering people of Ukraine who are presently undergoing trials and tribulations.

Indicatively, I would like to highlight the visit of His Eminence Metropolitan Hilarion of Rivne and Ostroh last May on the occasion of the art exhibition inspired by military equipment that was organized by the “Armémuseum”; the Swedish Army Museum in Stockholm.

Moreover, I would like to make mention of our welcome and meeting with His Excellency Ukrainain Ambassador Andrii Plakhotniuk in Stockholm in May 2022, with whom we discussed many current events and timely issues, as well as visits being made by Ukrainian clergy to serve the liturgical needs of our Ukrainian-speaking brethren in Sweden, Norway, Denmark, and Iceland.

I would especially like to take this opportunity to thank His Eminence Metropolitan Vissarion of Spain and Portugal, with whose canonical permission, a Ukrainian clergymen under his omophorion will be sent to Norway and Stockholm this Christmas, so that the Divine Liturgy may also be celebrated in Ukrainian.

Your Beatitude, now that the days are approaching when we will once again hear the angelic hymn “Glory to God in the highest, peace on earth, and good will toward men” be chanted, I pray to the Trinitarian God of love, peace, and justice that the period of tribulations for longsuffering Ukraine be reduced so that you may soon enjoy the fruits of peace and reconciliation.

Your Beatitude, please bless our people so that they may continue their spiritual struggle in faith, hope, and patience, bearing witness to Jesus Christ unwaveringly and uncompromisingly, shining forth as a light for all to see!”

In closing, Metropolitan Cleopas also welcomed visitors and guests who were on hand, beginning with the members of Metropolitan Epiphaniy’s entourage, His Excellency Metropolitan Yevstratiy of Bila Tserkva, the Rev. Deacon Fr. Andrii Sydor, and their personal assistant Mr. Roman Labinskyi, as well as Bishop Pavlo Shvarts of the Lutheran Church of Ukraine and the Chairman of their Synod Rev. Oleksandr Grosse.

He also welcomed Rev. Peter Lindvall, Head of the Ecumenical Department, Rev. Dr. Christopher Meakin, Theological Secretary of the Lutheran Church of Sweden, the chaplain of the Swedish Theological Institute of Jerusalem Ms. Karin Ekholm, the representative of the Lutheran Church of Norway and Ecumenical Secretary Rev. Fr. Einar Tjelle, the Bishop of Skalhot from the Lutheran Church of Iceland Sr. Kristjan Björnsson, the representative of the Christian Council of Sweden Misha Jaksic, the new Greek Ambassador to Sweden Her Excellency Ekaterini Fountoulaki and the Ambassador of Cyprus to Sweden His Excellency Solon Savva.  

Together with the visitors in attendance, Metropolitan Cleopas thanked the parish priest of the St. George Cathedral V. Rev. Archimandrite Bartholomew Iatridis, who was representing the Metropolis clergy, Ms. Athina Karapanagiotidou, who was representing the Cathedral parish council, and finally, volunteers Ms. Olga Karapanagiotdiou and Messrs. Elias Gergi and Eleftherios Tsengos.

At the end of the doxology and greeting by Metropolitan Cleopas, Metropolitan Epiphaniy expressed his gratitude to Ecumenical Patriarch Bartholomew for granting the Tome of Autocephaly, and for the care displayed by His All-Holiness and the Mother Church of Constantinople for Ukraine.

Afterwards, he thanked Metropolitan Cleopas for welcoming him and offered a supplication to the Prince of Peace Jesus Christ for an end to the fighting in Ukraine.

Metropolitan Epiphaniy then offered Metropolitan Cleopas a bishop’s medallion, while the latter offered his guest a copy of his recently published study on the Unpublished Letters of St. Nectarios of Pentapolis and a trilingual publication of the Divine Liturgy.

A small reception was then held at the “Museum of Hellenic Christian Heritage”, on site at the St. George Cathedral, followed by a luncheon at the restaurant “Cypern”, located adjacently to the Cathedral, in honor of Metropolitan Epiphaniy, the members of his entourage, and all the guests courtesy of the restaurateurs Messrs. Nikolaos Athanasiou and Athanasios Kalpakas.

On Tuesday evening, December 12, 2023, Metropolitan Cleopas, accompanied by Fr. Bartholomew Iatridis, attended the celebrations honoring the feast of St. Lucia, at the residence of the Lutheran Archbishop, at the invitation of His Eminence Archbishop Martin Modéus.

There, a twenty-member choir from the youth group of the Cathedral of the Lutheran Cathedral in Uppsala offered hymns dedicated to St. Lucia, the upcoming feast of the Nativity, and peace in Ukraine.

The Lutheran Archbishop and his wife then offered a dinner in honor of Metropolitan Epiphaniy and his entourage, as well as the representatives of the Christian denominations in the Northern Lands.

On the afternoon of December 13th, Metropolitan Epiphaniy and his entourage left Stockholm and departed for Finland. 

Ανακοινώσεις

Χειροτονία Συροϊακωβίτη Επισκόπου στη Στοκχόλμη

Το πρωΐ του Σαββάτου, 9ης Δεκεμβρίου 2023, ο Σεβ. Μητροπολίτης Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπας, ευγενώς προσκληθείς από την Συροϊακωβιτική Κοινότητα Στοκχόλμης, παρέστη στην εις επίσκοπον χειροτονία του κ. Yohanoun Lahdo, εκλεγέντος για τις ανάγκες της Αρχιεπισκοπής Σουηδίας.

Την χειροτονία του νέου Επισκόπου ετέλεσε ο Πατριάρχης της Συροϊακωβιτικής Εκκλησίας Αντιοχείας και Ανατολής κ. Ighnatios Afrem II, στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Ιακώβου, στην περιοχή Södertälje της Στοκχόλμης, συμπαραστατούμενος από πλειάδα αρχιερέων, ιερέων και διακόνων.

Στην χειροτονία παρέστησαν, επίσης, εκπρόσωποι Χριστιανικών Δογμάτων και Ομολογιών, καθώς και εκπρόσωποι της τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Στην συνέχεια, προς τιμήν του νεοχειροτονηθέντος Επισκόπου, παρετέθη γεύμα,  στην αίθουσα δεξιώσεων του ως άνω ναού.

Κατά την διάρκεια της δεξιώσεως, ο Σεβασμιώτατος κ. Κλεόπας προσέφερε στο νέο Επίσκοπο αρχιερατικό εγκόλπιο, τον προσεφώνησε καταλλήλως, διαβιβάζοντας πρωτίστως τις πατρικές ευχές και τα θερμά συγχαρητήρια της Α. Θ. Παναγιότητος, του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου, για μακρά αρχιερατεία και συνέχιση των αγαστών σχέσεων μεταξύ της Συροϊακωβιτικής Κοινότητος στην Σουηδία και της Επαρχίας του Σεπτού Θρόνου στην Σκανδιναυΐα.

Αντιφωνήσας στην ελληνική γλώσσα, ο νέος Επίσκοπος ευχαρίστησε τον Μητροπολίτη Κλεόπα για την τιμητική του παρουσία, καθώς και για τις ευχές του Παναγιωτάτου, ενώ, όπως επεσήμανε και στον χειροτονητήριο λόγο του, θυμάται την Ελλάδα με πολλή ευγνωμοσύνη, καθώς σπούδασε στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, στο οποίο ολοκληρώνει λίαν συντόμως τις διδακτορικές του σπουδές, ενώ διαβεβαίωσε τον Σεβασμιώτατο για την διάθεσή του, να καλλιεργηθούν ακόμα περισσότερο οι σχέσεις αλληλοστήριξης μεταξύ της Συροϊακωβιτικής Κοινότητος Στοκχόλμης και της Ι. Μητροπόλεως Σουηδίας. Το απόγευμα της επομένης, Κυριακή, 10η Δεκεμβρίου, ο Μητροπολίτης Κλεόπας, συνοδευόμενος, όπως και την προηγούμενη ημέρα, από τον Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτη κ. Βαρθολομαίο Ιατρίδη, Εφημέριο του Καθεδρικού Ναού Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης, μετέβη στις εγκαταστάσεις του Καθεδρικού Ναού Αγίου Εφραίμ της Συροϊκωβιτικής Κοινότητος Στοκχόλμης, όπου, ευγενώς προσκληθείς από τον Σεβ. Αρχιεπίσκοπο κ. Benjamin Atas, παρεκάθησε στο γεύμα που παρετέθη προς τιμήν του Πατριάρχου κ. . Ighnatios Afrem II και του νέου Επισκόπου κ. Yohanoun Lahdo.

Ανακοινώσεις

Βιωματικό σεμινάριο Δωδεκαημέρου στον Καθεδρικό Ναό Στοκχόλμης

Το απόγευμα της Παρασκευής, 8ης Δεκεμβρίου 2023, με την ευλογία και την τιμητική παρουσία του Σεβ. Μητροπολίτου Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπα, πραγματοποιήθηκε στον Καθεδρικό Ναό Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης βιωματικό σεμινάριο για τα έθιμα του Δωδεκαημέρου.

Εισηγήτρια του εν λόγω σεμιναρίου ήταν η υποψηφία Διδάκτωρ του Ιονίου Πανεπιστημίου κ. Ροζαλία Ελευθεριάδου, η οποία, με αμεσότητα και μεταδοτικότητα, μετέφερε στο ακροατήριο τα έθιμα του Δωδεκαημέρου, από διάφορες περιοχές της Πατρίδος μας.

Ενδεικτικά, να αναφερθεί ότι παρουσιάστηκαν: το πομπικό τελετουργικό από την Καππαδοκία, κάλαντα από την Οινόη του Πόντου, από τους Φούρνους της Ικαρίας, την Κρήτη, την Χίο και τις Καστανιές Έβρου.

Στο τέλος του βιωματικού σεμιναρίου, ο Ποιμενάρχης κ. Κλεόπας συνεχάρη την εισηγήτρια, ευχαρίστησε τους παρισταμένους και ανέφερε ότι το σημερινό σεμινάριο απετέλεσε προοίμιο των επερχομένων εορτών του Δωδεκαημέρου, ενώ δεν παρέλειψε να επισημάνει τη σημασία του συγκερασμού της πίστης και της παράδοσης, που αποτελεί την εκλαϊκευμένη θεολογία της Εκκλησίας μας για την ενανθρώπηση του Υιού και Λόγου του Θεού, ευχήθηκε δε για τις εγγίζουσες ημέρες της Θείας Επιφανείας.

Μετά το πέρας του σεμιναρίου, οι παριστάμενοι είχαν την ευκαιρία να γευθούν γλυκίσματα παραδοσιακά της εν λόγω περιόδου, τα οποία ετοίμασαν με πολλή φιλοτιμία και διάθεση διάφορες κυρίες.

Ανακοινώσεις

Ο Άγιος Νεκτάριος και η “τεθραυσμένη” χείρ του Εσταυρωμένου

Του Σεβ. Μητροπολίτου Σουηδίας κ. Κλεόπα

Στις 12 Νοεμβρίου 2023, ηξιώθην να λειτουργήσω στον Ιερό Ναό του Αγίου Γεωργίου της παλαιάς Ριζαρείου, έναντι του ξενοδοχείου Χίλτον. Αισθάνθηκα μεγάλη συγκίνηση όταν έψαλα το “Κύριε, Κύριε, επίβλεψον εξ ουρανού και είδε”, στο ίδιο ακριβώς σημείο όπου το έψαλε ο προστάτης μου άγιος και πρώην σχολάρχης Άγιος Νεκτάριος Πενταπόλεως.

Στις πρωτοβουλίες του αγίου ως σχολάρχου της Εκκλησιαστικής Ριζαρείου Σχολής (1894-1908), συμπεριλαμβάνεται η εκ βάθρων ανέγερσις του νέου ναού της σχολής, τα εγκαίνια του οποίου ετελέσθησαν στις 25 Μαρτίου 1898, από τον ίδιο τον άγιο, παρουσία επισήμων προσώπων και πλήθους χριστιανών της πρωτευούσης και των περιχώρων. Ο ναός ονομάσθη προς τιμήν του αγίου Γεωργίου του Τροπαιοφόρου, το όνομα του οποίου έφερε ο εις εκ των ιδρυτών της σχολής, ο Γεώργιος Ραδιόνωφ Ριζάρης.

Ο σχολάρχης εμερίμνησε για τον διορισμό πνευματικού και δευτέρου εφημερίου, μιας και τα καθήκοντα του εφημερίου είχον ανατεθεί στον Οικονόμο της σχολής.

Στην από 22ας Οκτωβρίου 1895 επιστολή του προς το διοικητικό συμβούλιο, ο άγιος ανεφέρθη στην “ἐν τῷ ναῷ τῆς σχολῆς Ἱεροδιακονικήν ὑπηρεσίαν” και επρότεινε ως καταλληλότερο πρόσωπο, να αναλάβει τα εν λόγω καθήκοντα “τόν τέως ὑπότροφον τῆς Ριζαρείου περιουσίας ἤδη δέ ἐξωτερικόν Ἀμβρόσιον Δήμου” και ως διαδόχους του τον “Ἱεροδιάκονον Δ. Γιαννόπουλον ἐκ Ραιδεστοῦ τῆς Θράκης”, τον διάκονο Παρίση Νικ. Μέμο “ἐκ τῆς ἐπαρχίας Δημητριάδος,” τον ιεροδιάκονο Ιερόθεο Σακελλαρίου, τον “Ἱερολογιώτατον Καλλίνικον Κρεατσούλην”, τον Κυπριανό Καζαντζή, τον Νεόφυτο Μοσχόπουλο, τον “Ἱεροδιάκονον Στέφανον Λαυριώτην, μαθητήν τῆς Πέμπτης τάξεως τῆς καθ’ ἡμᾶς σχολῆς, ἐν τῷ ἁγιωνύμῳ Ὄρει προχειρισθέντα εἰς Ἱεροδιάκονον” και τον εξ Αμαρουσίου Αντώνιο Γαρδέλη.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έδειξε ο άγιος Νεκτάριος για την αγιογράφηση του νέου ναού της σχολής, αναθέτοντας την ιστόρηση των εικόνων του ναού στην αδελφότητα “τῶν ἐν τῷ Ἁγιωνύμῳ Ὄρει ἀδελφῶν Ἰωσαφαίων ζωγράφων”.

Επί διευθύνσεως αγίου Νεκταρίου, επραγματοποιήθη η προμήθεια καθισμάτων για τους δύο χορούς των ιεροψαλτών, η κατασκευή δύο κλιμάκων, “ὧν ἡ ἑτέρα νά χρησιμοποιῆται διά τόν καθαρισμόν τοῦ τρούλλου”, η τοποθέτησις θερμάστρας στον ναό, “πρός ἀποτροπήν τῶν ἐκ τῆς ὑγρασίας καί τῆς ψύξεως δεινῶν τοῦ Ἐκκλησιάσματος” και “πρός ἀποφυγήν παντός κρυολογήματος, ὅπερ ἐνδέχεται νά προσβάλῃ τῶν μαθητῶν τινα ἤ ἐκ τοῦ λοιποῦ ἐκκλησιάσματος τινα διά τήν τοῦ ψύχους δριμύτητα”, η κάλυψις του δαπέδου του ναού με σανίδωμα και τάπητα, “πρός ἀποτροπήν τῶν ἐκ τοῦ ψύχους συνεπειῶν”, η τοποθέτησις αεριστήρων, “ἐν τῷ ναῷ διά τήν συρροήν πολυπληθοῦς ἐκκλησιάσματος”, “οὐχί μόνον ἐπί τῶν τοῦ θόλου παραθύρων, ἀλλά καί ἀλλαχοῦ”, η κατασκευή νάρθηκος, “ἐν εἴδει κουβουκλίου, ἐν ᾧ νά τοποθετηθῇ τό παγκάριον”, η στρώσις με πλάκες στον πρόναο, η αναστύλωσις και ενεργοποίησις των φανών φωταερίου “ἐν τῷ πρός νότον αὐτῆς ἡμιτολοειδῇ χώρῳ φωτιζομένη διά φωταερίου ὑπό φανοῦ στυλοβάτου”, η ιστόρησις των φορητών εικόνων “τῶν σεπτῶν παθῶν τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ι. Χρ.”, “καί ἄλλων Δεσποτικῶν ἑορτῶν”, καθώς και “τοῦ Μεγαλομάρτυρος Ἁγίου Γεωργίου διά τό Προσκυνητάριον”, η αγορά πολυελαίου, η κατασκευή ιερατικών στολών και “στιχαρίων τεσσάρων διά τούς λαμπαδούχους.”

Στον νέο ναό της Ριζαρείου, ο μητροπολίτης Πενταπόλεως εόρταζε τα ονομαστήριά του και ετέλει την “ἐπί τῇ ἐπετείῳ τοῦ Εὐαγγελισμοῦ ἐθνικήν τελετήν”, “τήν ἐπέτειον ἑορτήν τοῦ Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου μετ’ ἀρτοκλασίας”, “τό μνημόσυνον τῶν ἀοιδίμων Αὐτῆς Ἱδρυτῶν”, “τό ἐπέτειον μνημόσυνον τῶν ἀοιδίμων αὐτῆς Εὐεργετῶν”, την “Ἀρχιερατικήν λειτουργίαν εἰς μνήμην Μάρκου τοῦ Εὐγενικοῦ κατά τήν διαθήκην τοῦ ἀειμνήστου Νικηφόρου Καλογερᾶ”, τον αγιασμό επί τη ενάρξει των μαθημάτων εκάστου σχολικού έτους, όπου έψαλον, όπως και σε κάθε ακολουθία, οι ιεροσπουδαστές της σχολής, σχηματίζοντες δύο χορούς, τα μνημόσυνα των αειμνήστων συμβούλων της σχολής, και τις χειροτονίες αποφοίτων της σχολής, με σκοπό να μυήσει τους μαθητές στα ιερά μυστήρια και τον τελετουργικό πλούτο της Εκκλησίας και να τους ενθαρρύνει στο να ιερωθούν και οι ίδιοι, όποτε θα τους καλούσε ο Κύριος, να αναλάβουν το της ιερωσύνης υπούργημα.

Η αλληλογραφία της εποχής εκείνης περιελάμβανε τα ονόματα των χειροτονηθέντων υπό του αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως στο ναό της Ριζαρείου: α) στις 20 Σεπτεμβρίου 1894, ο “Ἱεροδιάκονος Ἀμβρόσιος Δήμου ἐκ τῆς ἐν Χίῳ Μονῆς “τῶν Ἁγίων Πατέρων” καταγόμενος ἐκ τῆς ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Καρυστίας τοῦ Νομοῦ Εὐβοίας κώμης Μελετιάνου” “προχειρισθείς Ἀναγνώστης καί Ὑποδιάκονος” και διάκονος στις 3 Σεπτεμβρίου 1895, β) στις 7 Δεκεμβρίου 1894, ιεροδιάκονος “ὁ ἐξ Ἰωαννίνων Χριστόδουλος Γουλίδης μαθητής τῆς καθ’ ἡμᾶς σχολῆς καί ὑπότροφος τοῦ κληροδοτήματος Χριστοδ. Εὐθυμίου τῇ συναινέσει τοῦ Μητροπολίτου Ἰωαννίνων κ. Γρηγορίου καί τῇ κανονικῇ ἀδείᾳ τοῦ Μητροπολίτου Ἀθηνῶν κ. Γερμανοῦ”, μετονομασθείς Χρύσανθος, γ) στις 7 Σεπτεμβρίου 1896, ο Ἱεροδιάκονος Νεκτάριος Λ. Καπετανάκος, μοναχός τῆς ἐν Καλαβρίᾳ (τοῦ Πόρου) Ἱερᾶς Μονῆς “ἡ Ζωοδόχος Πηγή”, δ) στις 29 Ιουνίου 1899, ιεροδιάκονος, “ὁ ἐκ τῶν μαθητῶν τῆς σχολῆς καί ὑπότροφος τοῦ Κρεατσουλείου κληροδοτήματος, Μέλος δέ τῆς ἐν Χίῳ Νεαμονιτικῆς Ἀδελφότητος, Ἰωάννης Ἐμμ. Ἀνδρεάδης”, “μετονομασθείς Ἰωακείμ”, ε) στις 29 Ιουνίου 1901, διάκονος “ὁ ἐκ τῶν ἀπολυθέντων μαθητῶν Ἀνάργυρος Κρεατσούλης ἐκ Χίου”, στ) στις 14 Οκτωβρίου 1901, διάκονος “ὁ ἄλλοτε μαθητής τῆς καθ’ ἡμᾶς σχολῆς ἤδη δέ φοιτητής τῆς Θεολογικῆς σχολῆς τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου Κωνσταντῖνος Καζαντζῆς ἐξ Ἰωαννίνων καταγόμενος μετά προηγουμένην ἔγκρισιν τῶν Α. Α. Σεβασμιοτήτων, τοῦ Μητροπολίτου Ἰωαννίνων Γρηγορίου καί τοῦ πρώην Μητροπολίτου Ἀθηνῶν Προκοπίου”, “μετονομασθείς Κυπριανός”, “πρός ἀξιόζηλον παραδειγματισμόν τῶν ἐν τῇ σχολῇ συναδέλφων αὐτοῦ”, ζ) την 1η Μαρτίου 1903 διάκονος και την 2α Μαρτίου 1903 πρεσβύτερος ο Κεφαλλήν καθηγητής “τῶν Ἱερῶν μαθημάτων” Ζήσιμος Τυπάλδος, η) στις 21 Νοεμβρίου 1905, διάκονος ο Ιωάννης Θεολόγος Παρασκευαΐδης, αδελφός “τῆς ἐν Πάτμῳ Ἱερᾶς Σταυροπηγιακῆς Μονῆς τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Θεολόγου”, “τῇ αἰτήσει τῆς Αὐτοῦ Θειοτάτης Παναγιότητος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Ἰωακείμ τοῦ Γ΄ τῇ ὑπ’ ἀριθμόν 6759 καί ὑπό ἡμερομηνίαν 4ην Νοεμβρίου ἐ. ἔτους πρός τήν σεβαστήν Ἱεράν Σύνοδον τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος”, θ) στις 5 Οκτωβρίου 1906, διάκονος ο “ἐξ Ὠρωποῦ” Παναγιώτης Ἀλεξάνδρου, ι) στις 27 Οκτωβρίου 1906, ο Νικόλαος Μυλωνάς “εἰς Διάκονον καί Πρεσβύτερον”, ο δε ιερεύς Ηλίας Δ. Χλεχλές, εκ Τριπόλεως, εφημέριος του ιερού ναοῦ της αγίας Βαρβάρας προεχειρήσθη πνευματικός “εἰς τό τῆς πνευματικῆς πατρότητος λειτούργημα”, κατ᾽ αίτησιν του μητροπολίτου Αθηνών Θεοκλήτου Μηνοπούλου.

Εκ της από 18ης Ιανουαρίου 1901 επιστολής του σχολάρχου αρχιερέως προς το διοικητικό συμβούλιο της Ριζαρείου πληροφορούμεθα περί “τῆς ἐκδόσεως εἰσιτηρίων διά τόν τῆς σχολῆς ναόν”, “ἔνεκα τῆς συρροῆς πολλοῦ ἐκκλησιάσματος”, εις σημείον ώστε να “ἀναγκάζονται νά ἀποχωρῶσιν ἐκ τοῦ ναοῦ οὐχί μόνον οἱ μαθηταί τῆς σχολῆς, μή ὑπολειπομένου χώρου ἐν τοῖς Χοροῖς, ἀλλά καί αἱ οἰκογένειαι τῶν κ.κ. Συμβούλων καί  τῶν κ. Καθηγητῶν, ὡς καί  τῶν μείζονα οἰκειότητα πρός τήν σχολήν κεκτημένων.”

Αξιοθαύμαστο είναι όντως το ενδιαφέρον που έδειξε ο άγιος για την συντήρηση των ιερών κειμηλίων και αντικειμένων του ναού της Ριζαρείου, ιδία δε για την επιδιόρθωση του Εσταυρωμένου του ιερού βήματος, όστις υπέστη ζημία, εξαιτίας της πολυετούς χρήσεώς του και “ἡ ἑτέρα τῶν χειρῶν αὐτοῦ εἶναι τεθραυσμένη”. Ο άγιος παρεκάλεσε το διοικητικό συμβούλιο, όπως προβεί στην επισκευή του, δια των ακόλουθων δύο επιστολών του:

“Ἀριθ. 731. Διοικ. Συμβούλιον. Ἐπειδή ἡ κατάστασις τοῦ ἐσταυρωμένου δέν εἶναι καλή καί εὐάρεστος ἕνεκα τῆς πολυκαιρίας καί ἡ ἑτέρα τῶν χειρῶν αὐτοῦ εἶναι τεθραυσμένη, παρακαλοῦμεν νά ληφθῇ ἐγκαίρως πρόνοια πρός ἀντικατάστασιν δι’ ἄλλου ἀνταποκρινομένου εἰς τήν εὐπρέπειαν τοῦ ναοῦ. Ἡ αὐτή εὐπρέπεια ἀπαιτεῖ καί τήν προμήθειαν πολυελαίου ἀνταξίου πρός τήν Ἐκκλησίαν, διότι ὁ ὑπάρχων δέν ἀνταποκρίνεται καί δέον νά καταλάβῃ τήν δευτερεύουσαν θέσιν. Ἀθῆναι 20 Μαρτίου 1899. Ὁ Διευθυντής”

(Βιβλίον Ἀλληλογραφίας δεύτερον, σελ.193.)

“Ἀριθ. 978. Διοικητ. Συμβούλιον. Ὁ ναός τῆς καθ’ ἡμᾶς σχολῆς πολλάς τάς ἐλλείψεις ἔχει. Τούτων καί  ἄμεσον τήν θεραπείαν ἐπιζητοῦσα εἶναι ἡ κατάστασις τοῦ Ἐσταυρωμένου, ὅν δέον ἐγκαίρως νά ἀντικαταστήσωμεν δι’ ἑτέρου, διότι δέν εἶναι καλή οὐδέ εὐάρεστος ἕνεκα τῆς πολυκαιρίας καί διότι ἡ ἑτέρα τῶν χειρῶν αὐτοῦ τυγχάνει τεθραυσμένη, ὅπερ ἀντίκειται εἰς τήν προσήκουσαν εὐπρέπειαν. Ἀθῆναι 24 Φεβρουαρ. 1901. Ὁ Διευθυντής”

(Βιβλίον Ἀλληλογραφίας δεύτερον, σελ. 266.)

Τις επιστολές αυτές θυμήθηκα, όταν λειτούργησα στην παλαιά Ριζάρειο, εστιάζοντας το βλέμμα μου προσευχητικώς στον παλαιό Εσταυρωμένο, όπισθεν της Αγίας Τραπέζης. Προσκύνησα τον Εσταυρωμένο, “τον την χείρα έχοντα τεθραυσμένη”, και επικαλέσθην τις μεσιτείες του προστάτου και ευεργέτου μου αγίου στην περαιτέρω διακονία μου στην Σκανδιναυΐα.

Στην περίπτωση όμως του τότε Σταυρού ευλογίας της σχολής, όπως πληροφορούμεθα από το ακόλουθο απόσπασμα της πτυχιακής εργασίας του Αιδεσιμ. Πρωτοπρεσβυτέρου κ. Μιχαήλ Σησαμάκη στην Θεολογική Σχολή Αθηνών, ο άγιος είχε διαφορετική, θεολογική προσέγγιση:

“Τά στοιχεῖα πού ἀκολουθοῦν προσεφέρθησαν ἀπό τόν αἰδ. π. Ἠλία Καραμπίνα, ἐφημέριο τῆς παλαιᾶς Ριζαρείου. Κατά φθινόπωρον τοῦ 1968, εἰς μίαν ἀπό τάς συναντήσεις μου μέ τόν ἀείμνηστο μητροπολίτην Δρυϊνουπόλεως Χριστοφόρον καί λόγου γενομένου διά τήν Ριζάρειον Σχολήν, εἰς τήν ὁποίαν ἐφοίτησε καί δή μαθητεύσας ὑπό τήν διεύθυνσιν τοῦ ἁγίου Νεκταρίου, μέ παρεκάλεσε νά ἐρευνήσωμε μαζί τάς ἱματιοθήκας τοῦ ναοῦ, διότι ἐπιθυμία του ἦτο νά γνωρίσει ὅ,τι ἦταν σχετικό μέ τόν ἅγιο. Ἐν τῇ προόδῳ τῆς ἐρεύνης, ἐγνώρισε ἕνα μικρό καί ἁπλό πετραχήλι, τό ὁποῖο μάλιστα ἐχαρακτήρισε «τό περιβόητο πετραχήλι», διότι τό εἶχε πάντα μαζί του καί τό χρησιμοποιοῦσε εἰς κάθε περίπτωση, ὅταν εὐλογοῦσε τήν τράπεζαν, ὅταν ἐξομολογοῦσε ἤ ὅταν ἐκτάκτως ἔκρινε ὅτι πρέπει νά δώσει κάποια εὐχή. Τό προσκύνησε, ἔκοψε δύο κρόσια γιά εὐλογία καί συγκινημένος ἐζήτησε νά ἰδεῖ καί νά προσκυνήσει ἕνα ἀντιμήνσιον καθαγιασμένον ἀπό τόν ἴδιον τόν ἅγιο καί τό κείμενο, ἰδιοχείρως, ἔχει: «Καθηγιάσθη ὑπ’ ἐμοῦ τοῦ Νεκταρίου Κεφαλᾶ Μητροπολίτου Πενταπόλεως εἰς τά ἐγκαίνεια τοῦ Ἱεροῦ (δυσανάγνωστη γραφή) ὁ Πενταπόλεως Νεκτάριος». Ἐπίσης, μοῦ διηγήθη τήν ἱστορίαν ἑνός σταυροῦ εὐλογίας πού ἄφησε εἰς τόν ναόν μέ τό ἑξῆς διακριτικόν: τό σῶμα τοῦ Ἐσταυρωμένου ἔχει κομμένα τά χέρια. Κατά τήν πολυετῆ χρῆσιν ἐφθάρη τό μέταλλον. Ὅταν τοῦ λέγαμε νά τόν φτιάξει, προέβαλε λόγους οἰκονομικούς.

-Ἔχουν ἄλλα προτεραιότητα, ὁ Κύριος ἔχει ὑπομονή καί περιμένει. Ἐξάλλου ἐμεῖς οἱ ἄνθρωποι ἐπήραμε τη ζωή του, στά χέρια θά μείνωμε;”

Ανακοινώσεις

Ο Άγιος Νεκτάριος και ο μαθητής του Ριζαρείτης Άγιος Γερβάσιος Του Σεβ. Μητροπολίτου Σουηδίας κ. Κλεόπα

Με αφορμή την πρόσφατη αγιοκατάταξη από το Οικουμενικό Πατριαρχείο (16 Νοεμβρίου 2023) του Οσίου και θεοφόρου Πατρός ημών Γερβασίου Παρασκευοπούλου, καθώς και την σημερινή τηλεφωνική μου επικοινωνία με τον Σεβ. Μητροπολίτη Πατρών κ. Χρυσόστομο, ο οποίος, με πολλή προθυμία και καλοσύνη, μου μίλησε για την ζωή και την ιερατική δράση του Αγίου Γερβασίου, αποφάσισα να ανατρέξω στο προσφάτως εκδοθέν από την Αποστολική Διακονία της Εκκλησίας της Ελλάδος δίτομο πόνημά μου, με τίτλο “Ἀνέκδοτες Ἐπιστολές Ἁγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως”, και να αναδημοσιεύσω το υλικό που αφορά την σπουδή του Αγίου Γερβασίου στην Εκκλησιαστική Ριζάρειο Σχολή των Αθηνών, κατά την δεκατετραετή διεύθυνση του Αγίου Νεκταρίου (1894-1908).

Η ιδεώδης μορφή του ποιμένος, η οποία σκιαγραφείται στις επιστολές του Αγίου Νεκταρίου και στις σελίδες του βιβλίου “Μάθημα Ποιμαντικῆς”, αποτελεί την ζώσα πραγματικότητα στο πρόσωπο του αγίου. Ο ιερός συγγραφεύς αναμετρά τα πάσης φύσεως προσόντα, τα οποία θεωρεί απαραίτητα για τον μέλλοντα χειροτονείσθαι Ριζαρείτη.

Η ποιμαντική του μέριμνα για το παρόν, ο πόνος του για τον σύγχρονο άνθρωπο, η βαθεία επίγνωσις της νέας καταστάσεως των πραγμάτων, συνδυάζονται αρμονικότατα με την μεγάλη αγάπη και ακράδαντη εμπιστοσύνη του προς την κληρονομία των Πατέρων της Εκκλησίας. Ο άγιος Νεκτάριος, ομότροπος των Πατέρων της Εκκλησίας, απέδειξε, ότι ο αιών των Πατέρων συνεχίζεται και θα συνεχίζεται μέχρις εσχάτων.

Στόχος του αγίου ήτο η προβολή της θεολογίας και ο σχηματισμός πυρήνος θεολόγων, που θα αποτελούσαν τους φάρους για τον διαφωτισμό της ανθρωπότητος. Διάπυρος είναι ο προς την αλήθεια έρως του θεοσόφου πατρός και ακατάβλητη η μαχητικότης του υπέρ αυτής, αλλά και απρόσβλητο το της αγάπης κεφάλαιο στην κεκαθαρμένη υπό του θείου πυρός καρδία του.

Μαθητής του Χριστού γνήσιος και των μεγάλων Πατέρων ισότιμος, ενσαρκωτής των υψηλών ευαγγελικών αρχών και φορεύς της γνησίας χριστιανικής απλότητος και αληθούς εκκλησιαστικής παραδόσεως, διδάσκει, και δια της αλληλογραφίας του, με πειστικότητα, πνευματοκίνητη χάρη και σύμφωνα με το αρχαίο φρόνημα της Εκκλησίας.

Ως ποιμήν, εμφορούμενος υπό πηγαίου θείου έρωτος, έθεσε το ποιμαντορικό του έργο και την προσφορά της ζωής του στην υπηρεσία του υψίστου σκοπού της εν αγάπη ενώσεως των ψυχών μετά του Θεού, προς επικράτησιν της θείας Βασιλείας. Την αγάπη αυτή την έμφυτη επεδίωξε παντοιοτρόπως να την επαυξήσει στις καρδιές των ιεροσπουδαστών και των εργαζομένων στην Ριζάρειο σχολή, το πανελλήνιο αυτό ιερό καθίδρυμα.

Ο πρωταρχικός πόθος του, καθόλη την δεκατετραετή διακονία του στην Ριζάρειο Σχολή, η ουσία της ποιμαντικής του και το ιερό τέλος, προς το οποίον κατέτεινε και κατατείνει η αιώνιος ζωή του θεοφόρου Νεκταρίου, ήτο η έλευσις της θείας Βασιλείας και η επικράτησις του θείου θελήματος. Άφθαρτος η γαλήνια κοιμωμένη μορφή του ζούσε και θα ζει εις το διηνεκές το προοίμιον της Αναστάσεως.

Διά της γνωστοποιήσεως στο αναγνωστικό κοινό του συνόλου της ανεκδότου αλληλογραφίας του θεοφόρου πατρός (2.289 επιστολές), καθώς και μικρού μέρους ανεκδότων εγγράφων, από το ιστορικό αρχείο της Ριζαρείου, επαληθεύεται ο ευεργετικός εθνοϊεραποστολικός και εκπαιδευτικός ρόλος που διεδραμάτισε η σχολή επί διευθύνσεως του αγίου.

Ως ασφαλιστική δικλείς, η σχολή ως όραμα και επίτευγμα των αοιδίμων εθνικών ευεργετών Μάνθου και Γεωργίου των Ριζαρών, διετήρησε και αναζωογόνησε την πνοή της Ορθοδοξίας, μέσα στο πλαίσιο της τότε ελληνικής πραγματικότητος, με την παροχή συστηματικής ελληνοχριστιανικής αγωγής προς την νεότητα του τέλους του 19ου και της αρχής του 20ου αιώνος.

Σκοπός της Ριζαρείου, επί σχολαρχίας του Πενταπόλεως Νεκταρίου, ήτο να καλλιεργήσει ελληνοπρεπώς τις μούσες της θύραθεν και της εκκλησιαστικής μορφώσεως και να αναδείξει επαξίους λειτουργούς στον αμπελώνα του Κυρίου. Και ο σκοπός επετεύχθη με επιτυχία!

Θα ήτο παράλειψις, να μην αναφερθούμε σε κάποιες πτυχές της ευεργετικής δράσεως του θεοφόρου Νεκταρίου στην οικοτροφιακή και την εν γένει ζωή των φοιτησάντων στην Ριζάρειο, καθώς και για τον αθλητισμό και την γύμναση των μαθητών, σύμφωνα με την ακόλουθη γραπτή μαρτυρία Ριζαρείτη της εποχής εκείνης.

“Μέσα, στόν ἀπέραντο κῆπο-ἀγρό τῆς Ριζαρείου, ἦτο τό Γυμναστήριόν μας, τελείως ἐξωπλισμένον σέ σουηδικά ὄργανα κ.λ.π. πού ἀμφιβάλλω ἄν ὑπάρχῃ σήμερα ὅμοιό του. Τό ποδόσφαιρον διά πρώτην τότε φοράν, ἔκαμνε τήν ἐμφάνισίν του εἰς τήν Ἀθήνα, ἀπό ἀγγλοφέρνοντας ἀριστοκράτας, διά τά μεταξύ των παιχνίδια. Ἕνας ἀπό αὐτούς, ὁ πατρινός τραπεζίτης, ὁ μετ’ ἔπειτα πρωθυπουργός τῆς Ἑλλάδος, Δημήτριος Μάξιμος, ἐπειδή συμμαθητής μας ἦτο ὁ ἀνεψιός του, Γεώργιος Νικολαΐδης, ὁ σημερινός διπλωμάτης, μᾶς ἐχάρισε μιά μπάλλα μέ ὅλα τά σύνεργά της γιά τό παιχνίδι. Οἱ “πουριτανοί” τῆς Σχολῆς ἐξενίσθησαν. Καί ἡ μπάλλα ἐκρατήθη εις τά γραφεῖα. Ἐμεῖς, συμβούλια καί διαβούλια, νά μᾶς τήν δώσουν. Μοναδική μας σκέψις ἡ μπάλλα. Καί νά! ὁ Γερβάσιος. Χωρίς νά ξέρουμε ἐμεῖς πηγαίνει εἰς τόν Νεκτάριον καί τοῦ λέγει:

– “Δέν εἶναι νομίζω σωστό νά στενοχωροῦνται τά παιδιά. Ἡ χαρά καί ὄχι ἡ λύπη πρέπει νά εἶναι ἐπιδιώξεις τῆς Σχολῆς καί γενικῶς τῆς Ἐκκλησίας. Τί κακό ἔχει αὐτό τό παιχνίδι; Γυμνάζει τό σῶμα, ὀξύνει τήν παρατηρητικότητα καί τήν ἑτοιμότητα τῶν παιδιῶν, τούς δίνει τήν χαρά τῆς συλλογικῆς εὐγενικῆς ἁμίλλης καί μάλιστα αὕτη γίνεται στόν ἀνθοφόρο εἰρηνικό κῆπο-ἀγρό μας.”

Καί ὁ Νεκτάριος, διέταξε καί μᾶς ἀπεδόθη ἡ μπάλλα.”

(Τ. Α. Κωνσταντόπουλου, “Γερβάσιος Παρασκευόπουλος Ἀρχιμανδρίτης (1877-1964), Ὁ βαθυστόχαστος ἐρευνητής και μαχητής. Ἀναμνήσεις ἀπό τήν Ριζάρειο Σχολή”, Ριζάρειος Ἐκκλησιαστική Σχολή – Πανηγυρικός Τόμος έπί τῇ 125ετηρίδι 1844-1969 (Ἀθήνα) (1969), σελ. 667.)

Κατά την δεκατετραετή περίοδο διευθύνσεως της Ριζαρείου σχολής επί Aγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως εξεδόθησαν διακόσια ένα πιστοποιητικά σπουδών, εκ των οποίων τα ακόλουθα δύο προορίζονταν υπέρ “τοῦ ἐκ Βυτίνης τῆς Γορτυνίας ἱεροδιακόνου Γερβ. Χ. Παρασκευοπούλου”, με ημερομηνίες 13 Ἰουνίου 1906 (Βιβλίον Ἀλληλογραφίας δεύτερον, σελ. 478-479) και 9 Ἰουνίου 1907 (Βιβλίον Ἀλληλογραφίας δεύτερον, σελ. 520).

“Ἀριθ. 3692.  Ἡ Διεύθυνσις κ.τ.λ. πιστοποιεῖ, ὅτι ὁ ἐκ Βυτίνης τῆς Γορτυνίας ἱεροδιάκονος Γερβ. Χ. Παρασκευόπουλος ἐξωτερικός μαθητής τῆς καθ’ ἡμᾶς σχολῆς ἐγγεγραμμένος ἐν τῷ Μητρώῳ Αὐτῆς ὑπό τόν αὔξοντα ἀριθ. 730 διήκουσε κατά τό λῆξαν σχολικόν ἔτος 1905-1906 τά ἐν τῇ πρώτῃ αὐτῆς τάξει παραδοθέντα μαθήματα, ἤτοι Ἱστορίαν τῆς Π. Διαθήκης, Ἱεράν Γεωγραφίαν, Ἀνάγνωσιν Πατέρων, Ἑλληνικά, Γαλλικά, Λατινικά, Μαθηματικά, Φυσικά, Ἱστορικά, Γεωγραφικά, Μουσικά, Καλλιτεχνίαν καί Γυμναστικήν καί κατά τό τέλος τοῦ ἔτους τάς νενομισμένας ὑποστάς γενικάς ἐξετάσεις ἠξιώθη τοῦ βαθμοῦ λίαν καλῶς (9 7/18) προαγόμενος εἰς τήν Βαν τάξιν. Εἰς ἔνδειξιν τούτων δίδοται αύτῷ τό παρόν πιστοποιητικόν, ἵνα τῷ χρησμεύσῃ, ὅπου δεῖ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰουνίου 1906. Ὁ Διευθυντής”

“2907. Ὃμοιον (i.e. Πιστοποιητικόν) Γερβασίου Παρασκευοπούλου προαχθέντος εἰς τήν Γ΄ τάξιν. Ἀθῆναι 9 Ἰουνίου 1907”

Ο άγιος Πενταπόλεως δεν περιωρίσθη αποκλειστικώς στην επιτέλεση των σχολικών του καθηκόντων, αλλά, παράλληλα με αυτά, ανέπτυξε σπουδαιοτάτη εξωσχολική δράση στην Αθήνα, τον Πειραιά και αλλού, ώστε “μεγάλης τιμῆς ἠξιοῦτο καί πανταχοῦ διεδίδετο ἡ ἀγαθωτάτη φήμη αὐτοῦ.” (Μητρ. Τ. Ματθαιάκη, Ὁ Ἅγιος Νεκτάριος Κεφαλᾶς Μητροπολίτης Πενταπόλεως (1846-1920) (Ἀθῆναι, 1985), σελ. 16.)

Η Ι. Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος, τιμώντας τον λόγιο ιεράρχη, πολλές φορές εξέφρασε την ευαρέσκειά της, συγχαίροντάς τον για τις εκδόσεις των θεολογικών συγγραμμάτων του και οι εκάστοτε μητροπολίτες Αθηνών του ανέθεταν χειροτονίες κληρικών, τέλεση ιερών ακολουθών, διεξαγωγή ανακρίσεων υποδίκων κληρικών, ή τον καλούσαν σε συσκέψεις επί διαφόρων κοινωφελών θεμάτων.

Στην μελέτη του Σεβ. Μητροπολίτου Πατρών κ. Χρυσοστόμου “ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΠΑΤΡΩΝ ΚΑΙ ΗΛΕΙΑΣ ΙΕΡΟΘΕΟΣ ΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ (1892-1903) Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΔΑΜΑΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ” (Εκδόσεις Ι. Μητροπόλεως Πατρών),  αναφέρονται τα εξής: “Ἡ ἐξόδιος ἀκολουθία ἐτελέσθη τήν 8η Μαρτίου 1903 στόν Μητροπολιτικό Ναό Ἀθηνῶν, χοροστατοῦντος τοῦ Μητροπολίτου Ἀθηνῶν Θεοκλήτου Μηνοπούλου, συγχοροστατούντων τῶν Συνοδικῶν Ἀρχιερέων καί τοῦ Μητροπολίτου Πενταπόλεως Ἁγίου Νεκταρίου, ὁ ὁποῖος συνεδέετο μέ στενή φιλία μέ τόν ἀοίδιμο Ἱερόθεο.”

Στην “Ἐκκλησιαστική Ἀλήθεια Κωνσταντινουπόλεως” [ΚΓ΄ (9.5.1903) 225], σε σχόλιο του εκδότου, με τίτλο: “Ἐπισκοπή Πατρῶν”, αναφέρονται τα εξής: “Τῇ 29 λήξαντος ἐτελέσθη ἐν Πάτραις τό μνημόσυνον τοῦ ἀειμνήστου ἀρχιεπισκόπου Πατρῶν καί Ἠλείας Ἱεροθέου, λειτουργήσαντος τοῦ πανιερ. Μητροπολίτου Πενταπόλεως κ. Νεκταρίου, διευθυντοῦ τῆς Ἐκκλησιαστικῆς Ριζαρείου Σχολῆς, ἐλθόντος ἐξ Ἀθηνῶν.”

Η πληροφορία αυτή επαληθεύεται από την ακόλουθη επιστολή, την οποία απέστειλε ο Άγιος Νεκτάριος προς το Διοικητικό Συμβούλιο της Ριζαρείου:

“Ἀριθ. 1486. Διοικ. Συμβούλιον. Γνωρίζομεν Ὑμῖν, ὅτι συνεπείᾳ παρακλήσεως τοῦ κ. Χαραλ. Ματθηοπούλου μεταβαίνομεν σήμερον μ. μ. εἰς Πάτρας, ὅπως αὔριον τελέσωμεν τό μνημόσυνον τοῦ ἀοιδίμου Ἀρχιεπισκόπου Πατρῶν Ἱεροθέου καί  τήν Δευτέραν ἐπιστρέφομεν. Θέλομεν δέ συμπαραλάβει καί τόν Κωστῆν Σακκόπουλον. Ἀθῆναι 26 Ἀπριλίου 1903 Ὁ Διευθυντής” (Βιβλίον Ἀλληλογραφίας δεύτερον, σελ. 348).

Σύμφωνα με την μαρτυρία των βιογράφων του Αγίου Γερβασίου, τότε εγνώρισε τον Άγιο Νεκτάριο και συνεδέθη πνευματικώς μαζί του, δύο δε έτη αργότερα εισήχθη στην Ριζάρειο ως ιεροσπουδαστής.

Ας έχουμε τις ευχές και των δύο νεοφανών αγίων της Εκκλησίας μας, διδασκάλου και μαθητού!

Ανακοινώσεις

Η νέα Πρέσβυς της Ελλάδος στη Στοκχόλμη στον Μητροπολίτη Κλεόπα

Το πρωΐ της Πέμπτης, 23ης Νοεμβρίου 2023, ο Σεβ. Μητροπολίτης Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπας υπεδέχθη στην έδρα της Επαρχίας του στην Στοκχόλμη την τιμητική επίσκεψη της νέας Πρέσβεως της Ελλάδος στην Σουηδία, Εξοχωτάτης κ. Αικατερίνης Φουντουλάκη.

Ο Μητροπολίτης υπεδέχθη με πολλή χαρά την υψηλή επισκέπτρια, της διεβίβασε τις εγκάρδιες πατρικές ευχές της Α. Θ. Παναγιότητος, του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου και την συνεχάρη για την ανάληψη των νέων της καθηκόντων, ευχηθείς επιτυχία στο έργο της.

Στην συνέχεια, ο Ποιμενάρχης ξενάγησε την κ. Φουντουλάκη στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Γεωργίου, την ενημέρωσε για τα έργα αποκαταστάσεως και την εδέχθη σε ακρόαση στο Μουσείο Ελληνοχριστιανικής Κληρονομιάς.

Κατόπιν, στην ωριαία συνάντηση που ακολούθησε, την ενημέρωσε για την έκταση και τις Χώρες που περιλαμβάνει η Ι. Μητρόπολις, ως Εξαρχία του Οικουμενικού Πατριαρχείου, για το όλο έργο που συντελείται σε κάθε μία από αυτές, ενώ δεν παρέλειψε να αναφέρει την αγαστή συνεργασία με τους προκατόχους της Πρέσβεις.

Ακολούθως, η Εξοχωτάτη κ. Πρέσβυς ευχαρίστησε τον Σεβασμιώτατο για την υποδοχή και την ενημέρωση και ζήτησε την προσευχητική του συμπαράσταση στα νέα πολυεύθυνα καθήκοντά της.

Εις ανάμνησιν της επισκέψεως, ο Σεβ. Μητροπολίτης προσέφερε στην κ. Πρέσβη το εσχάτως εκδοθέν δίτομο έργο του με τίτλο: «Ανέκδοτες Επιστολές Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως», καθώς και την Πατριαρχική Επίσκεψη του έτους 2019, αμφότερα εκδόσεις της Αποστολικής Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος.

Την επομένη, Παρασκευή, 24 Νοεμβρίου 2023, ο Μητροπολίτης Κλεόπας μετέβη στην Πρεσβεία της Ελλάδος στην Στοκχόλμη και στο γραφείο της Εξοχωτάτης Πρέσβεως κ. Αικατερίνης Φουντουλάκη, προκειμένου να της ευχηθεί εν όψει της επικειμένης ονοματικής της εορτή, αλλά και για τις επερχόμενες ημέρες της Θείας Επιφανείας.

Ανακοινώσεις

Ο Μητροπολίτης Σουηδίας στη Ριζάρειο Σχολή και την Αίγινα

Kατόπιν προτροπής και ευλογίας της Α. Θ. Παναγιότητος, του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου, και κανονικής αδείας του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερωνύμου, τιμητικής δε προσκλήσεως του Προέδρου του Πολυμελούς Συμβουλίου του Ριζαρείου Ιδρύματος Ελογιμ. κ. Παναγιώτου Τσακίρη, ο Σεβ. Μητροπολίτης Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπας μετέβη στην Αθήνα, με την ευκαιρία της προσφάτου εκδόσεως από την Αποστολική Διακονία της Εκκλησίας της Ελλάδος του νέου διτόμου έργου του με τίτλο: «Ανέκδοτες Επιστολές Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως».

Συγκεκριμένα, την Τρίτη, 7 Νοεμβρίου 2023, ο Μητροπολίτης Κλεόπας επεσκέφθη το Γραφείο Εκπροσωπήσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου στην Αθήνα και προσέφερε στον Διευθυντή του Γραφείου, Σεβ. Μητροπολίτη Λαοδικείας κ. Θεοδώρητο, το ως άνω πόνημά του.

Την Τετάρτη, 8 Νοεμβρίου 2023, ο Σεβασμιώτατος επισκέφθηκε τον Σύλλογο Ιμβρίων, στη Νέα Σμύρνη Αθηνών, και συναντήθηκε με τον Πρόεδρο του Συλλόγου, Εντιμ. κ. Γεώργιο Παπαθεοδώρου, και μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου.

Ο Επίσκοπος ανεφέρθη με συγκίνηση στο πρόσφατο ταξίδι του στην Ίμβρο, συνοδεύοντας τον Οικουμενικό Πατριάρχη στην γενέτειρά Του.

Την Πέμπτη, 9 Νοεμβρίου 2023, ημέρα μνήμης του Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως, χοροστάτησε στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου, της Εκκλησιαστικής Ριζαρείου Σχολής, στο Χαλάνδρι, και εν συνεχεία, προεξήρχε της πανηγυρικής Θείας Λειτουργίας, στην οποία συμμετείχαν οι Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτες κ.κ. Άνθιμος, Αλέξανδρος και Νικόδημος και οι Αιδεσ. Πρωτοπρεσβύτεροι κ.κ. Λάμπρος και Σωτήριος. Παρέστη συμπροσευχόμενος εν τω Ιερώ Βήματι ο Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτης κ. Βασίλειος Εμμανουήλ, Στρατιωτικός Ιερεύς ε.α.

Τον Μητροπολίτη Σουηδίας προσεφώνησαν ο Πρόεδρος του Πολυμελούς Συμβουλίου του Ριζαρείου Ιδρύματος, Ελογιμ. κ. Παναγιώτης Τσακίρης, και ο Σχολάρχης της Ριζαρείου, Ελογιμ. κ. Νικόλαος Γιαννής.

Ο Ποιμενάρχης των Σκανδιναυϊκών Χωρών προσεφώνησε τους μαθητές της σχολής, ανεφέρθη στο άρτι εκδοθέν σύγγραμμά του και στην πολυσχιδή δράση του πρώην Σχολάρχου της Ριζαρείου, Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως, σε αυτήν, και προσέφερε στον κ. Γιαννή το εν λόγω πόνημα.

Το Σάββατο, 11 Νοεμβρίου 2023, ο Μητροπολίτης Σουηδίας μετέβη στην Γυναικεία Ιερά Μονή της Αγίας Τριάδος Αιγίνης, στην Αίγινα, όπου προσεκύνησε τα χαριτόβρυτα λείψανα, την κάρα και τον τάφο του ιδρυτού της, Αγίου Νεκταρίου, και συναντήθηκε ακολούθως με την Καθηγουμένη, Οσιολογ. Μοναχή Τιμοθέη, και με μέλη της Αδελφότητος της ως άνω μονής, στις οποίες προσέφερε το δίτομο πόνημά του και εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς τον προστάτη του άγιο, για την αίσια ολοκλήρωση της συγγραφής και εκδόσεως της εν λόγω μελέτης.

Η Ιερά Μονή παρέθεσε γεύμα στον Μητροπολίτη Κλεόπα και στην συνοδεία του, αποτελουμένη από τους Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτες κ.κ. Αλέξανδρο Λουκάτο και Δαμασκηνό Μούρτζη, του προσέφερε δε τους άχρι τούδε εκδοθέντας τόμους των Απάντων του Αγίου Νεκταρίου.

Προηγήθη σύντομη συνάντηση του Μητροπολίτου Σουηδίας με τον Σεβ. Μητροπολίτη Ύδρας, Σπετσών και Αιγίνης κ. Εφραίμ στο λιμάνι της νήσου.

Την Κυριακή, 12 Νοεμβρίου 2023, ο Μητροπολίτης Σουηδίας λειτούργησε στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου παλαιάς Ριζαρείου, στην Αθήνα, με την συμμετοχή του Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτου κ. Αλεξάνδρου Λουκάτου και του εφημερίου του ναού, Αιδεσιμ. Πρωτοπρεσβυτέρου κ. Νικολάου Λαδά. Παρέστη συμπροσευχόμενος εν τω Ιερώ Βήματι ο Πανοσιολ. Αρχιμανδρίτης κ. Καλλίνικος Μαρούλης, Στρατιωτικός Ιερεύς ε.α.

Τον επισκέπτη Αρχιερέα προσεφώνησαν ο π. Νικόλαος Λαδάς και ο κ. Παναγιώτης Τσακίρης. Ο τελευταίος, μαζί με τον Καθηγητή του Πανεπιστημίου και Μέλος του Πολυμελούς Συμβουλίου του Ριζαρείου Ιδρύματος, Ελλογιμ. Δρ. Δημήτριο Αναγνωστόπουλο, του προσέφεραν το παράσημο και το μετάλλιο του Αγίου Νεκταρίου.

Ο Μητροπολίτης Σουηδίας ευχαρίστησε για την υψίστη τιμή και ανεφέρθη στην θαυματουργική συμπαράσταση του Αγίου Νεκταρίου, καθ᾽ όλη την 35ετή ιερατική και αρχιερατική του διακονία, και προσέφερε στον Πρόεδρο του Ιδρύματος το νέο δίτομο έργο του, το οποίο εξεδόθη, επιμελεία του Γενικού Διευθυντού της Αποστολικής Διακονίας, Πανιερ. Μητροπολίτου Φαναρίου κ. Αγαθαγγέλου, και των αξίων συνεργατών του.

Την επομένη, Δευτέρα, 13 Νοεμβρίου 2023, ο Ιεράρχης επέστρεψε στην έδρα της Επαρχίας του, στην Στοκχόλμη.

Το φωτογραφικό υλικό είναι προσφορά των: Ριζαρείου Ιδρύματος, Συλλόγου Ιμβρίων, Ι. Μητροπόλεως Σουηδίας, π. Βασιλείου Εμμανουήλ, π. Αλεξάνδρου Λουκάτου & κ. Κωνσταντίνου Γρηγοριάδη.